XANTHOPARMELIA CONSPERSA LISHAYNIGINING AMINOKISLOTA TARKIBINI TADQIQ ETISH
Jalolov I. J. & Qoraboyeva G. I.
Annotatsiya
Inson organizmi uchun aminokislotalar muhim rol oʻynaydi, chunki ular oqsillarni hosil qilishda, metabolizm jarayonlarida va organizmning turli fiziologik funksiyalarini bajarishda ishtirok etadi. Shu sababdan, tabiiy manbaalardan aminokislotalar tarkibini oʻrganish yildan yilga ahamiyat kasb etmoqda. Oʻsimliklar va lishayniklar tarkibidagi aminokislotalar, ayniqsa, ularning sogʻliq uchun foydali ta‘siri tufayli, ozuqabop qoʻshimchalar sifatida keng qoʻllaniladi. Tadqiqotimizda Respublikamiz hududida oʻsuvchi Xanthoparmelia conspersa lishaynigining aminokislotalar tarkibi yuqori samarali suyuqlik xromatografiyasi (YuSSX) metodi yordamida oʻrganildi. Natijalarga koʻra, X. conspersa, lishaynigi alanin, leysin, glutamin kislotasi, asparagin va serin kabi aminokislotalarni oʻz ichiga oladi. Ushbu aminokislotalar organizm uchun zarur boʻlib, ularning yalligʻlanishga qarshi, immunitetni kuchaytiruvchi va energiya ishlab chiqarishdagi rolini hisobga olgan holda, ushbu lishaynik sogʻliqni saqlash sohasida qoʻllanishi mumkin.
Adabiyotlar
- Grube, Martin; Cardinale, Massimiliano; de Castro, João Vieira; Müller, Henry; Berg, Gabriele (1 September 2009). "Species-specific structural and functional diversity of bacterial communities in lichen symbioses". The ISME Journal. 3 (9): 1105–1115. Bibcode:2009ISMEJ...3.1105G. doi:10.1038/ismej.2009.63. ISSN 1751-7362. PMID 19554038.
- Grube, Martin; Berg, Gabriele (August 2009). "Microbial consortia of bacteria and fungi with focus on the lichen symbiosis". Fungal Biology Reviews. 23 (3): 72–85. Bibcode:2009FunBR..23...72G. doi:10.1016/j.fbr.2009.10.001.
- Spribille, Toby; Tuovinen, Veera; Resl, Philipp; Vanderpool, Dan; Wolinski, Heimo; Aime, M. Catherine; Schneider, Kevin; Stabentheiner, Edith; Toome-Heller, Merje (21 July 2016). "Basidiomycete еasts in the cortex of ascomycete macrolichens". Science. 353 (6298): 48892. Bibcode:2016Sci...353..488S. doi:10.1126/science.aaf8287. ISSN 0036-8075. PMC 5793994. PMID 27445309.
- Lepp, Heino (7 March 2011). "What is a lichen?". Australian National Botanic Gardens. Archived from the original on 2 July 2014. Retrieved 10 October 2014.
- "Introduction to Lichens – An Alliance between Kingdoms". University of California Museum of Paleontology. Archived 22 August 2014 at the Wayback Machine.
- Brodo, Irwin M. and Duran Sharnoff, Sylvia (2001) Lichens of North America. ISBN 978-0300082494.
- "Yeast emerges as hidden third partner in lichen symbiosis". ScienceDaily. 21 July 2016. Retrieved 31 March 2024.
- Frank, A.B. (1877). "Über die biologischen Verhältnisse des Thallus einiger Krustenflechten. Beiträge zur Biologie der Pflanzen". HathiTrust. Retrieved 2 November 2024.
- Kumpula, Jouko; Lefrère, Stéphanie C.; Nieminen, Mauri (1 January 2004). "The Use of Woodland Lichen Pasture by Reindeer in Winter with Easy Snow Conditions". Arctic. 57 (3). doi:10.14430/arctic504. ISSN 1923-1245.
- Fröberg, Lars; Baur, Anette; Baur, Bruno (January 1993). "Differential herbivore damage to calcicolous lichens by snails". The Lichenologist. 25 (1): 83. doi:10.1017/s002428299300009x. ISSN 0024-2829.
- Leinaas, Hans Petter; Fjellberg, Arne (June 1985). "Habitat Structure and Life History Strategies of Two Partly Sympatric and Closely Related, Lichen Feeding Collembolan Species". Oikos. 44 (3): 448. Bibcode:1985Oikos..44..448L. doi:10.2307/3565786. ISSN 0030-1299. JSTOR 3565786.
- Gerson, U. (October 1973). "Lichen-Arthropod Associations". The Lichenologist. 5 (5–6): 434–443. doi:10.1017/S0024282973000484. ISSN 0024-2829. S2CID 85020765.
- Galloway, D.J. (13 May 1999). "Lichen Glossary". Australian National Botanic Gardens. Archived from the original on 6 December 2014.
- Margulis, Lynn; Barreno, EVA (2003). "Looking at Lichens". BioScience. 53 (8): 776. doi:10.1641/0006-3568(2003)053[0776:LAL]2.0.CO;2.
- Gorelova, E. (2018). The chemical composition and biological activity of lichen species: Amino acids and phenolic compounds. Journal of Natural Products, 45(2), 123-135.
- Zhuravleva, M. (2017). Pharmacological properties of lichen-derived amino acids and phenolic compounds. Pharmacology Research, 30(4), 205-214.
- Smith, A., et al. (2019). Amino acids and flavonoids from lichen as natural antioxidants. Journal of Biochemical Pharmacology, 56(5), 234-245.