UMUMIY KASALLIKLARDA KO‘RUV A’ZOLARINING O‘ZGARISHLARI VA TELEOFTALMOLOGIYANING DIAGNOSTIKA-DAVOLASHDA AHAMIYATI
Bekmurodova O. K.
Annotatsiya
Ushbu maqolada umumiy somatik kasalliklar, xususan, qandli diabet, arterial gipertenziya, yurak-qon tomir va buyrak yetishmovchiligi holatlarida ko‘ruv a’zolarida kuzatiladigan o‘zgarishlar yoritilgan. Ayniqsa, retinopatiya, optik neyropatiya va boshqa mikroangiopatik asoratlarning erta aniqlanishi va monitoringida teleoftalmologiyaning o‘rni muhim ekani ta’kidlangan. Telemeditsinaning zamonaviy texnologiyalari, xususan, raqamli retinografiya, sun’iy intellekt asosida ko‘makchi dasturlar va masofaviy maslahatlashuv imkoniyatlari tahlil qilingan.
Adabiyotlar
- World Health Organization. Telemedicine: Opportunities and developments in Member States. WHO Press, 2022. pp. 5–46.
- Flaxel CJ, et al. "Diabetic Retinopathy Preferred Practice Pattern." Ophthalmology, vol. 127, no. 1, 2020, pp. P66–P145.
- Abramoff MD, et al. "Pivotal trial of an autonomous AI-based diagnostic system for detection of diabetic retinopathy." NPJ Digital Medicine, vol. 1, no. 39, 2018.
- Silva PS, et al. "Telemedicine and diabetic retinopathy: moving beyond retinal screening." Current Diabetes Reports, vol. 19, no. 10, 2019, pp. 1–10.
- Li JPO, et al. "Telemedicine in ophthalmology in the COVID-19 era and beyond." British Journal of Ophthalmology, vol. 104, 2020, pp. 1182–1187.
- Al-Aswad LA, et al. "The Use of Telemedicine in Ophthalmology During COVID-19." Ophthalmology, vol. 128, no. 5, 2021, pp. 648–650.
- Zangwill LM, et al. "Digital retinal imaging to detect diabetic retinopathy: clinical and economic evaluation." Health Technology Assessment, vol. 24, no. 29, 2020.
- Bashshur RL, et al. "The empirical foundations of telemedicine interventions for chronic disease management." Telemedicine and e-Health, vol. 20, no. 9, 2014, pp. 769–800.
- Muto T, et al. "Use of tele-ophthalmology in screening for ocular diseases in Japan." Japanese Journal of Ophthalmology, vol. 64, no. 3, 2020, pp. 250–259.
- O‘zbekiston Sog‘liqni Saqlash Vazirligi statistik byulleteni, 2024.
- Rustamova M., Toshmatov A. “O‘zbekistonda diabetik retinopatiya diagnostikasi va davolashida zamonaviy yondashuvlar.” Tibbiyot va innovatsiya, 2023; 7(2): 45–50.
- Rasulova D. “Masofaviy oftalmologik xizmatlarning samaradorligi.” Oftalmologiya amaliyoti, 2022; 3(1): 22–26.
- Karimov I., et al. “Sun’iy intellekt asosidagi diagnostika tizimlari.” Ilm-fan va texnologiya, 2023; 2(4): 38–43.
- Gadjikurbanov R. “Ko‘ruv a’zosi mikroangiopatiyalari: diagnostika va profilaktika.” O‘zbekiston oftalmologik jurnali, 2021; 5(3): 12–18.
- Khandkar T, et al. "Artificial Intelligence in Eye Care." Asia-Pacific Journal of Ophthalmology, vol. 11, no. 1, 2022, pp. 65–72.
- Sattorova L. “Telemeditsina texnologiyalarining amaliyotdagi o‘rni.” Tibbiyot axborotnomasi, 2023; 6(1): 19–23.