RADIOAKTIV ELEMENTLARNING IMMUN TIZIMIGA SALBIY TA'SIRINI BAHOLASH

Murtazayeva N. K.


Annotatsiya

Ushbu maqolada radioaktiv elementlarning inson immun tizimiga ko‘rsatadigan salbiy ta’siri tahlil qilinadi. Yadro sinovlari, sanoat chiqindilari va radioaktiv avariyalar natijasida yuzaga kelgan ionlashtiruvchi nurlanishning organizmdagi immunologik javoblarga qanday ta’sir qilishi bo‘yicha zamonaviy ilmiy manbalar asosida tahliliy yondashuv taklif etiladi. Radioaktiv elementlarning limfoid to‘qimalarga, timus, taloq va suyak iligiga ta’siri, T- va B-limfotsitlar sonining kamayishi, immunosupressiv ta’sir va autoimmun kasalliklar xavfining ortishi masalalari ko‘rib chiqiladi.


Adabiyotlar

  1. ICRP Publication 103, 2007. The 2007 Recommendations of the International Commission on Radiological Protection.
  2. World Health Organization. Ionizing radiation, health effects and protective measures, 2016.
  3. UNSCEAR Report, Sources and effects of ionizing radiation, 2000.
  4. Abbas A.K., Lichtman A.H., Pillai S. Cellular and Molecular Immunology. Elsevier, 2020.
  5. A. Hall, D. Giaccia. Radiobiology for the Radiologist. Lippincott, 2018.
  6. N. Gorbunov et al. "Immune system alterations after radiation exposure." Journal of Radiation Research, 2014.
  7. Zhou D., Shao L. "Radiation-induced immune suppression." International Journal of Radiation Biology, 2015.
  8. IAEA. The Chernobyl Accident: Update of Radiological and Health Impact, 2002.
  9. Shukitt-Hale B. "Radiation exposure and hematopoietic damage." Mutation Research, 2013.
  10. Manda K., Bhatia A. "Radiation-induced immune dysfunctions." Frontiers in Immunology, 2019.
  11. Golan M., et al. "Radiation and autoimmunity." Clinical Reviews in Allergy & Immunology, 2020.
  12. IARC Monographs Volume 100D, Radiation, 2012.
  13. Kondo S., et al. "Immune function changes after chronic exposure to radiation." Journal of Radiation Research, 2009.
  14. Келдиярова Ш. Х., Мухтарова А. А. ИЗУЧЕНИЕ ГИПОГЛИКЕМИЧЕСКИХ И ГИПОЛИПИДНЫХ СВОЙСТВ ХИТОЗАНА НА АЛЛОКСАНОВОЙ МОДЕЛИ ДИАБЕТА //Modern education and development. – 2025. – Т. 20. – №. 3. – С. 122-124.
  15. Kenjayevich B. A. et al. Changes of basic intermediates in blood in myocardial infarction //Journal of Positive School Psychology. – 2022. – С. 1775-1781.
  16. Байкулов А. К., Муртазаева Н. К., Тошбоев Ф. Н. ДИНАМИКА ВЛИЯНИЯ ЛАКТАТДЕГИДРОГЕНАЗЫ ПРИ ЭКСПЕРИМЕНТАЛЬНОМ ИНФАРКТЕ МИОКАРДА //World of Scientific news in Science. – 2024. – Т. 2. – №. 3. – С. 244-251.
  17. Kenjayevich B. A. et al. Studies of reparative regeneration of chitosan derivatives in experimental thermal burns //ResearchJet Journal of Analysis and Inventions. – 2022. – Т. 3. – №. 4. – С. 1-6.
  18. Gorbunov N.V., et al. “Effects of ionizing radiation on thymus structure and T-cell development.” Radiation Research, 2013.
  19. Manda K., Reiter R.J. “Melatonin and radioprotection: survival of the fittest.” Toxicology, 2010.
  20. Shao L., et al. “DNA damage and immune suppression after radiation exposure.” International Journal of Radiation Oncology, 2015.