TARKIBIDA AROMATIK BIRIKMALAR SAQLAGAN MAHALLIY XOM ASHYOLARDAN FOYDALANGAN HOLDA, SINTETIK DIZEL YOQILG‘ISINING MOYLOVCHANLIK XUSUSIYATINI YAXSHILOVCHI TARKIBIDA AROMATIK BIRIKMALAR SAQLAGAN QO‘SHIMCHALAR SINTEZI
Ochilov A. . & Nurqulov F. N.
Annotatsiya
Ushbu maqolada dizel yoqilg‘isining moylovchanlik xususiyatlarini yaxshilash maqsadida aromatik birikmalar saqlagan mahalliy xomashyolar va sanoat chiqindilari asosida aromatik uglivodorodli qo‘shimchalar sintezi hamda ularning ishlab chiqarishga tadbiqi o‘rganiladi. Ishqalanishga qarshi barqarorlikni ta’minlashda aromatik uglivodorod tarkibli moddalar asosida yaratilgan GTL-AH-1 va GTL-AH-2 markali qo‘shimchalarni mahsulotga qo‘shish orqali sinash ishlari amalga oshirilgan. Eksperimental sinovlar ularning metall sirtini еmirilishdan himoya qilishdagi yuqori samaradorligini tasdiqlaydi.
Adabiyotlar
- Михайлов, В. А. Присадки к топливам и маслам. – М.: Химия, 2003. – 456 с. (Yoqilg‘i va moylarga qo‘shimchalar: turlari, sintezi, xossalari)
- Тишенко, И. И., Швец, С. В. Противоизносные присадки на основе ароматических соединений // Химия и технология топлив и масел, 2019, №1. – С. 28–33.(Aromatik asosli aşinishga qarshi qo‘shimchalar tadqiqoti)
- Ma’matov, B. R. Yonilg‘ilar va moylar kimyosi. – Toshkent: O‘zbekiston Milliy universiteti, 2017. – 312 b. (Mahalliy darslik, yoqilg‘i qo‘shimchalari haqida bo‘lim mavjud)
- Rudnick, L. R. Lubricant Additives: Chemistry and Applications. – CRC Press, 2017. – 692 p. (Jahon miqyosida eng muhim qo‘llanma – har xil qo‘shimcha turlari, jumladan aromatiklar bilan)
- U.S. Patent No. US20040006258A1. Aromatic ester lubricant additives and methods for producing the same. (Patentlar orqali aromatik esterlar sintezi haqida texnik tafsilotlar)
- ASTM D6079 – Moylovchanlikni o‘lchash uchun yuqori chastotali siljish usuli.
- O‘zDSt 15940 (EN 15940:2016, MOD) – Sintetik dizel yoqilg‘isi YEVRO-6