KADMIY(II) BILAN 2-AMINO-5-METILTIADIAZOL-1,3,4 NING YANGI KOMPLEKS BIRIKMASINI SINTEZI VA TUZILISHINING TADQIQOTI
Ibragimova M. L., Husenov Q. S., Navro`zova M. B., Islomova D. G., Xalibekova A. K. & Nuraliyev S. R.
Annotatsiya
Cd(II) yodidni 2-amino-5-metiltiadazol-1,3,4 ligandi asosida yangi kompleks birikmasi sintez qilingan. Sintez qilingan birikmaning tarkibi va tuzilishi element analizi, IQ- va 1H YaMR spektroskopiya usullarida o‘rganilgan. Element analizi natijalari bo‘yicha ko‘rsatildiki, sintez vaqtida metall:ligand mol nisbati 1:2 kompleks hosil bo‘ladi. Olingan birikmaning IQ-spektroskopik analizi natijalari shuni ko‘rsatdiki, koordinatsion poliedri monodentat bog‘langan geterosiklik ligandlardan iborat. Ligand va kompleks eritmalarini 1H YaMR spektrida koordinatsiyalangan ligand geterosiklda azot atomi bilan ekzo amin guruhi “amin-imin”li tautomeriyaga uchraydi.
Adabiyotlar
- Husenov Q.Sh., Umarov B.B., Turg‘unov Q.Q. 2-Amino-5-metiltiadiazol-1,3,4 asosida kadmiy(II) yodid kompleksini tuzilishini o‘rganish // “Кооrdinatsion birikmalar kimyosining hozirgi zamon muammolari” mavzusida xalqaro ilmiy-amaliy konferensiyasi to`plami. - Buxoro.- BuxDU. – 2022 й. 22-23 dekabr. – B. 24-26.
- Husenov Q.Sh., Aliev T.B., Karimov Z.T. va b. 1,3,4-Tiadiazol hosilalari asosida rux(II) va kadmiy(II) ionlarining komplekslarini RSA usulida kristall strukturalarini o‘rganish // Мат.-лы респ. научно-практической конференции “Достижения и перспективы супрамолекулярной химии”. – Ташкент. – ИБОХ им. акад. А.С.Садыкова. – 2024 г. 15 мая. – С. 143-145.
- Xayrullayev G`.U. Kobalt(II) sulfatning 3-metiltio-5-amino-1H-1,2,4-triazol bilan hosil qilgan kopleks birikmasi sintezi va tadqiqoti // “Development of science” ilmiy jurnal. - 2025 y. – Volume 3. – Iss. 10. – B. 228-234.
- Zamilatskov I.A., Savinkina E.V., Al`bov D.V. Crystal Structure of Cadmium Iodide Complexes with Acetamide and Propaneamide [Cd(CH3CONH2)6][Cd2I6] and [Cd(C2H5CONH2)6][Cd2I6] // Russian Journal of Coordination Chemistry. – 2007. – Vol. 33. - № 6. – P. 396-399.
- Торамбетов Б.С., Кадирова Ш., Зияев А.А. и др. ИК-спектроскопическое исследование комплексных соединений 2-амино-5-этилтио-1,3,4-тиадиазола с ионами кобальта(II), никеля(II), меди(II) и цинка // Универсум: химия и биология: электрон. научн. журн. 2020. № 9(75). URL: https://7universum.com/ru/nature/archive/ item/10679
- Garnovskii A.D., Burlov A.S., Vasil’chenko I.S. et al. Molecular design of azomethine complexes // Russ. J. Coord. Chem. 2010. V. 36. № 2. P. 81-96. https://doi.org/10.1134/S1070328410020016
- Boechat N., Ferreira S.B., Glidewell C. et. al. 2-Amino-5-trifluoro¬methyl-1,3,4-thia¬diazole and a redetermination of 2-amino-1,3,4-thiadiazole, both at 120K: chains of edge-fused R22(8) and R44(10) rings, and sheets of R22(8) and R66(20) rings // Acta Cryst., Sect. C. 2006. V. 62. R. 42-44. https://doi.org/10.1107/S010827010 5040126
- Khusenov K.S., Umarov B.B., Ishankhodzhaeva M.M. et. al. Crystal Structure of 2-Amino-1, 3, 4-Thiadiazole and Its Zn (II) Complex. // Russ. J. Coord. Chem. 1997. V. 23. №8. P. 555-559.
- Umarov B.B., Ishankhodzhaeva M.M., Khusenov K.Sh. et. al. Synthesis and study of crystal structure of the product of combined condensation of 2-amino-5-ethyl-1,3,4-thiadiazole with salycilic aldehyde and acetylacetone // Russ. J. Org. Chem. 1999. V. 35. № 4. P. 599-602.
- Ishankhodzhaeva M.M., Umarov B.B., Khuseinov K.Sh. et. al. Effect of the Acido Ligand on the Geometric Structure of Zinc(II) 2-Amino-1,3,4-thiadiazole Complexes // Russ. J. Gen. Chem. 1998. V. 68. № 8. P. 1306.
- Мелников Н.Н. Пестициды. Химия, технология и применение. - М.: Химия, 1987. - С. 612-618.
- Хусенов К.Ш. Комплексные соединения некоторых 3d-металлов с производными 1, 3, 4-тиадиазолов и салицилалдиминов. Дисс. канд. хим. наук. – Ташкент. - 1998. – 153 с.
- Жумакаева Б.Д. Реакции 5-меркапто–3–фенил–1,3,4–тиадиазол–2–тиона с α, β – непределными соединениями // Вестник ПГУ. 2015. № 2. C. 68-73
- Умаров Б.Б., Хусенов К.Ш., Ишанходжаева М.М. и др. Новые гексадентатные лиганды на основе дигидразонов салицилового альдегида. 1996. Журнал органической химии. Т. 32. № 1. С. 93-95.
- Алиев Т.Б., Хусенов К.Ш., Жураев Ш.Т., Худойбердиев Ф.И. Исследование смешанолигандные комплексообразование аспарагиновой кислоты // Интернаука. 2017. № 25. С. 37-39.
- Yang Hu, Cui-Yun Li, Xiao-Ming Wang at. al. 1,3,4-Thiadiazole: Synthesis, Reactions, and Applications in Medicinal, Agricultural, and Materials Chemistry // Chemical Reviews, − 2014. − 114(10), −P. 5572–5610. https://doi.org/10.1021/ cr400131u
- Cheng-Lin Pan, Xiang-Xiang Wei, Xu-Gang Zhang at. al. 2-((5-Mercapto-1,3,4-thiadiazol-2-yl)thio)acetic acid as a novel chalcopyrite depressant for selective flotation separation of molybdenite from chalcopyrite // Minerals Engineering. 2022. V. 183. № 6. 107625. https://doi.org/10.1016/j.mineng.2022.107625
- Umarov B.B., Avezov K.G., Tursunov M.A. et. al. Synthesis and crystal structure of nickel(II) complex based on 2-trifluoroacetylcycloalkanone benzoylhydrazones // Russ. J. Coord. Chem. 2014. V. 40. № 7. P. 473-476. https://doi.org/10.1134/ S1070328414070094
- Khusenov K.Sh., Umarov B.B., Turgunov K.K., Bakhronova O.Zh., Aliev T.B., Ibragimov B.T. Zinc(II) Complexes with Thiadiazole-1,3,4 Derivatives // Russian Journal of Inorganic Chemisrty. - Moscow. - 2024, Vol. 69. - №2. - P. 188-197.
- Ana C. M. O. Lima, Ana L. R. Silva, Jorge M. Gonçalves, Maria D. M. C. Ribeiro da Silva Thermodynamic study on the relative stability of 2 amino 1,3,4 thiadiazole and two alkyl substituted aminothiadiazoles // Journal of Thermal Analysis and Calorimetry. -2024. – Iss. 9. DOI:10.1007/s10973-024-13498-6
- Vinit Raj, Amit Rai1, Mahendra Singh et. al. Recent Update on 1,3,4-Thiadiazole Derivatives: As Anticonvulsant Agents // American Research Journal of Pharmacy. – 2015. - V. 1. – Iss. 1. – P. 34-61.
- Janowska S., Khylyuk D., Bielawska A. et. al. New 1,3,4-Thiadiazole Derivatives with Anticancer Activity // Molecules. – 2022. – V. 27. - P. 1814. https://doi.org/10.3390/molecules27061814
- Dhanapal Visagaperumal, Jayakumar Ramalingam, Vineeth Chandy 1,3,4-Thiadiazoles: An Overview // Current Research in Bioorganic & Organic Chemistry. – 2018. – Iss. 01. – P. 1-9. DOI: 10.29011/CRBOC -101, 100003.
- Serena Indelicato, David Bongiorno, Manuela Mauro, Stella Cascioferro Recent Developments of 1,3,4-Thiadiazole Compounds as Anticancer Agents // Pharmaceuticals. – 2025. - V. 18. – Iss. 4. – P. 580.
- Ishankhodzhaeva M.M., Khusenov K.Sh., Umarov B.B. et. al. Crystal structure of a complex of Zinc iodide with 2-amino-1, 3, 4-thiadiazole // Russ. J. Inorg. Chem. 1998. V. 43. № 11. P.1709.