AHOLIGA TRANSPORT XIZMATLARINI KO‘RSATISHDA INTELLEKTUAL TRANSPORT TIZIMLARI ORQALI SAMARADORLIGINI OSHIRISH
Xoshimova S. .
Annotatsiya
Ushbu maqolada shahar jamoat transporti tizimida intellektual transport tizimlari (ITS) ni joriy etishning ilmiy va amaliy jihatlari chuqur tahlil qilingan. ITS texnologiyalari — GPS kuzatuv tizimi, GIS tahlil, IoT sensorlar, TSP (Traffic Signal Priority) va Smart Bus Stop yechimlarining jamoat transporti xizmatiga ta’siri nazariy model asosida ko‘rib chiqilgan. Rivojlangan davlatlar (Seul, Singapur, Berlin, Istanbul) hamda Toshkent va Jizzax shaharlarining amaliy tajribasi solishtirilib, yo‘lovchi oqimi, kutish vaqti, kechikishlar va ekologik ko‘rsatkichlar asosida ITS samaradorligi isbotlangan. Natijalar ITS joriy etilganda yo‘lovchi kutish vaqti 25 % gacha, avtobuslarning kechikish darajasi 30–35 % gacha kamayishini ko‘rsatadi.
Adabiyotlar
- UN-Habitat. World Cities Report 2022: Envisaging the Future of Cities.
- UITP (2020). Intelligent Transport Systems for Urban Mobility.
- O‘zbekiston Respublikasi Transport vazirligi (2023). Smart Transport Tashkent Report.
- Cats O., Jenelius E. (2014). Dynamic modelling of public transport operations and passenger flows. Transportation Research Part C.
- Seoul Metropolitan Government (2022). TOPIS Annual Review.
- Singapore LTA (2021). Smart Mobility 2040 Framework.
- European Commission (2021). ITS Directive Review.
- Хамитов А.Н. (2021). Повышение эффективности автобусных перевозок с учетом улично-дорожной сети.
- World Bank (2023). Urban Mobility Diagnostic for Central Asia.