JIN MASHINASI ISHCHI ELEMENTLARINING SAMARALI KONSTRUKTSIYALARINI YARATISH VA PARAMETRLARINI ASOSLASH
Sodikjanov J. S.
Annotatsiya
Mazkur maqolada arrali jin mashinasining ishchi kamerasida paxta xomashyosining harakat jarayonini takomillashtirish va mashina unumdorligini oshirish masalalari yoritilgan. Tadqiqotning asosiy maqsadi ishchi kameradagi tezlatkich (to‘zitgich) elementining geometrik shaklini va konstruktiv parametrlarini optimallashtirish orqali xomashyo zichligini barqarorlashtirish, tola shikastlanishini kamaytirish hamda mashinaning energetik samaradorligini oshirishdan iborat. Buning uchun uch xil tezlatkich shakli – uchburchak, to‘rtburchak va beshburchak – ishlab chiqilib, 5DP-130 rusumli jin mashinasida tajriba-sinovlar o‘tkazildi. Har bir variantda valik zichligi, unumdorlik va tola sifati o‘lchandi. Tajriba natijalari uchburchak shaklli tezlatkich eng maqbul variant ekanligini ko‘rsatdi: unda valik zichligi me’yorda ushlab turildi, tola shikastlanishi 2–3 % ga kamaydi, mashina unumdorligi esa 8–10 % ga oshdi. SolidWorks Simulation dasturida bajarilgan kuchlanish tahlili natijalariga ko‘ra, konstruktsiyaning mustahkamlik zaxirasi n=5,35 bo‘lib, bu me’yoriy talablardan yuqori ekanligi aniqlandi. Olingan natijalar asosida ishlab chiqilgan konstruktiv yechim paxta tozalash korxonalarida qo‘llash uchun texnik va iqtisodiy jihatdan samarali deb topildi.
Adabiyotlar
- Fedorov V.S. Teoriya raboty pilchatogo dzina. – Moskva: Legprombytizdat, 1987. – 248 b.
- Levkovich B.A. Issledovanie produktivnosti pilchatogo dzina v zavisimosti ot skorosti valika. – Tashkent: Paxtasanoat, 1975. – 176 b.
- Boldinskiy G.I., Kotov D.A., Nusratov S.N. Vliyaniye geometrii rabochey kamery na kachestvo ochistki volokna. // Texnika i texnologiya paxti. – 1980. – №3. – B. 42–48.
- Nusratov S.N. Razrabotka shnekovogo uzla dlya ginov tipa 5DP-130. – Dissertatsiya avtoreferati. – Tashkent, 1998. – 24 b.
- Mirzaev A.S. Matematicheskoe modelirovanie processov ochistki volokna v dzhin-mashinax. – Tashkent: Fan nashriyoti, 2010. – 196 b.
- Xolmuratov N.S. Issledovanie dinamicheskix nagruzok v rabochey zone dzhina. – Namangan: NamETI nashriyoti, 2015. – 152 b.
- Rakhimov U.A. Numerical modeling of cotton fiber separation process in saw gin machines. // Journal of Mechanical Engineering Research. – 2019. – Vol. 8, No. 4. – P. 55–63.
- Smith J. Design optimization of saw gin mechanisms using finite element analysis. // Agricultural Engineering Research. – 2020. – Vol. 65, No. 2. – P. 101–110.
- Chen M., Liu H. Dynamics of raw cotton motion in ginning chambers under variable feed rates. // Textile Technology Journal. – 2021. – Vol. 72, No. 1. – P. 45–53.
- Patel H., Kumar D. Influence of roller geometry on cotton fiber quality and separation efficiency. // Indian Journal of Fiber Science and Technology. – 2018. – Vol. 43, No. 6. – P. 89–97.
- Rakhmatov A.A. Improving energy efficiency of cotton gin working elements through constructive optimization. – Tashkent: Texnika nashriyoti, 2022. – 110 b.
- Rasulov O. Experimental analysis of cotton gin drum load distribution and its impact on productivity. // Namangan Engineering Bulletin. – 2023. – №2. – B. 67–75.
- Karimov B. Improving structural reliability of mechanical processing equipment under cyclic loads. // AndMI Journal of Engineering Research. – 2023. – №4. – B. 21–28.
- Karimov B. Improving structural reliability of mechanical processing equipment under cyclic loads. // AndMI Journal of Engineering Research. – 2023. – №4. – B. 21–28.
- Tursunov S. Digital modeling of mechanical deformation in cotton processing machines. // Uzbek Engineering Review. – 2024. – Vol. 2, No. 1. – P. 15–23.