ELEKTR MOTORLARIDA VUJUDGA KELADIGAN VIBRATSIYA HOLATINI TAHLIL QILISH

Ramazonov B. G.


Annotatsiya

Hozirgi kunda sanoat korxonalarida katta quvvatli mashina va mexanizmlarni yuritmalarini harakatga keltirishda elektr motorlaridan keng ko`lamda foydalanilmoqda. Elektr motorlari ishlab chiqarishning asosiy negizi hisoblanadi. Shu sababli elektr motorlarining buzilishlarsiz, ishda ishonchli va barqaror ishlashini ta`minlash tadqiqotchilarimiz oldidagi muhim vazifalardan biri hisoblanadi. Mazkur maqolada motorlardagi nosozliklarni avariya holatidan oldinroq aniqlash imkonini beruvchi motorlarning kontaktli va kontaktsiz vibratsion tahlili keltirilgan. Natijada kontaktli va kontaktsiz datchiklar yordamida qayd etilgan vibrosignallar orqali elektr motori rotori podshipniklarining yeyilishi, staninaning tayanchga mahkamlangan qismini buzilishi, motor statori va rotori orasidagi sirpanish o`zgarishi hisobiga yuzaga keladigan nosozliklar kabi bir qator buzilishlarni oldini olishga erishiladi.


Adabiyotlar

  1. Бычков А.В. Система виброконтроля электродвигателя с активным ультразвуковым зондированием // Вестник Чувашского университета. – 2022. – № 1. – С. 34–43. DOI: 10.47026/1810-1909-2022-1-34-43.
  2. Балицкий Ф.Я., Соколова А.Г. Диагностическая информативность полных спектров и орбит при анализе сигналов относительных вибросмещений вала в опорах скольжения // Вестник научно-технического развития. 2010. № 2 (30). С. 30–39.
  3. Бычков А.В., Славутский Л.А. Возможности корреляционной обработки импульсных ультразвуковых сигналов при бесконтактном виброконтроле оборудования электроэнергетики // Вестник Чувашского университета. 2018. № 3. С. 24–32.
  4. Гордеев Б.А., Новожилов М.В., Образцев Д.И. Применение ультразвукового метода в вибродиагностике легковых автомобилей // Метрология. 2000. № 6. С. 33–36.
  5. Костюков В.Н., Науменко А.П. Основы виброакустической диагностики и мониторинга машин. Омск: Изд-во ОмГТУ, 2011. 360 с.
  6. Костюков В.Н., Бойченко С.Н., Павленков Д.В. Оценка возможности использования фрактального анализа для целей диагностики машинного оборудования // Эксплуатационная надежность локомотивного парка и повышение эффективности тяги поездов: материалы Всерос. науч.-техн. конф. с междунар. участием. Омск: ОмГУПС, 2012. С. 153–157.
  7. Матюшкова О.Ю., Тэттэр В.Ю. Современные методы виброакустического диагностирования // Омский научный вестник. 2013. № 3 (123). С. 294–299.
  8. Николаев А.А., Славутский Л.А. Дистанционный контроль ультразвуковых магнитострикционных преобразователей противонакипных устройств // Вестник Чувашского университета. 2008. № 2. С. 228–232.
  9. Пасынкова И.А. Вынужденные колебания неуравновешенного ротора в неизотропных опорах // Вестник Санкт-Петербургского университета. Сер. Математика. Механика. Астрономия. 2014. Т. 1, № 2. С. 292–302.
  10. Русов В.А. Диагностика дефектов вращающегося оборудования по вибрационным сигналам. Пермь: ДимРус, 2012. 200 с.
  11. Славутский Л.А., Костюков А.С. Статистическая погрешность ультразвукового цифрового уровнемера с частотно-фазовой модуляцией сигнала // Приборы и системы. Управление, контроль, диагностика. 2009. № 8. C. 35–37.
  12. Фридман А. Что такое «Крест-фактор»? И почему он используется // Вибрационная диагностика. 2005. № 1. С. 30–31.
  13. Alikhani A.M., Vahedi A., Khlyupin P.A. Induction Motor Fault Detection in ESP Systems Based on Vibration Measurements. Smart Innovation, Systems and Technologies, 2022. vol. 232, pp. 497–505. DOI: 10.1007/978-981-16-2814-6_43.
  14. Bentley D.E., Hatch C.T., Grisson B. Fundamentals of rotating machinery diagnostics. Minden, NV, Bentley Pressurized Bearing Press, 2002, 726 p.
  15. Borwein P., Ferguson R. Polyphase sequences with low autocorrelation. IEEE Transactions on information theory, 2005, vol. 51, iss. 4, pp. 1564–1567. DOI: 10.1109/TIT.2004.842778.
  16. Bychkov A., Slavutskii L., Slavutskaya E. Neural network for pulsed ultrasonic vibration control of electrical equipment. In: Proceedings 2020 Int. Ural Conf. on Electrical Power Engineering (UralCon), 2020, pp. 24–28. DOI: 10.1109/UralCon49858.2020.9216248.
  17. Bychkov A., Bychkova I., Slavutskii L. Active Ultrasonic Vibration Control of Electrical Equipment: Correlation Signal Processing. In: Proceedings 2019 Int. Ural Conference on Electrical Power Engineering (UralCon). 2019. pp. 244–248. DOI: 10.1109/URALCON.2019.8877666.
  18. Gaud D.K., Agrawal P., Jayaswal P. Fault diagnosis of rolling element bearing based on vibration and current signatures: An optimal network parameter. In: Proceedings 2016 International Conference on Electrical, Electronics, and Optimization Techniques (ICEEOT), 2016, pp. 4065–4069. DOI: 10.1109/ICEEOT.2016.7755478.
  19. Kazutaka A., Kenju O., Jing-Yang Ko. Self-mixing laser Doppler vibrometry with high optical sensitivity: Application to real-time sound reproduction. New Journal of Physics, 2003, no. 5(1), pp. 8.1–8.9. DOI: 10.1088/1367-2630/5/1/308.
  20. Krishnareddy G., Venkatesham B., Ramireddy G. Vibration diagnosis of turbomachinery coupled with induction motor. Vibroengineering PROCEDIA, 2020, no. 35(3), pp. 1–6. DOI: 10.21595/- vp.2020.21768.
  21. Ribeiro R.F., Alves de Almeida F., Gomes G.F. Fault classification in three-phase motors based on vibration signal analysis and artificial neural networks. Neural Computing and Applications, 2020, no. 32, pp. 15171–15189. DOI: 10.1007/s00521-020-04868-w.
  22. Yadarova O.N., Okhotkin G.P., Slavutskii L.A. A Control System of a Fan Drive Based on Airflow Doppler Ultrasonic Control. Russian Electrical Engineering, 2017, vol. 88, no. 7, pp. 420–422.
  23. Zarei J., Tajeddini M.A., Karimi H.R. Vibration analysis forbearing fault detection and classification using an intelligent filter. Mechatronics, 2014. vol. 24, no. 2, pp. 151–157. DOI: 10.1016/- j.mechatronics.2014.01.003