TЕXNOLOGIK GAZLAR TARKIBIDAN KARBONAT ANGIDRIDNI AJRATIB OLISH UCHUN ADSORBSION TЕXNOLOGIYALARNING HOZIRGI HOLATI
Temirova O. M., Qobilov N. S. & Tog‘ayev A. I.
Annotatsiya
Ushbu ilmiy maqolada karbonat angidrid va boshqa gazlarning atrof muxitga ta’siri, texnologik gazlar (flue gas, sintez-gaz, tabiiy gaz) tarkibidan karbonat angidrid (CO₂)ni samarali ajratib olish uchun qo‘llanilayotgan X va Y turdagi seolit adsorbentlar asosidagi zamonaviy xorijiy tadqiqotlar tahlil qilindi. Bunda asosiy e’tibor ACS Applied Energy Materials va Materials Sustainability jurnallarida chop etilgan maqolalari o‘rganildi. Tahlilni seolitlarning tuzilishi, Si/Al nisbati, kation tarkibi, adsorbsiya mexanizmi, hamda PSA/VSA texnologiyalari nuqtayi nazaridan olib bordik. Ilmiy tomondan ishning yutuqlari va cheklovlari tanqidiy baholanib, kelgusi tadqiqotlar uchun konseptual yo‘nalishlar taklif etildi.
Adabiyotlar
- D. G. Boer, Jort Langeberak, Paolo P.Pescarmona. 2023. Applied Energy Materials.
- Z. Tao, Yuanmeng Tian, Wei Wu, Zhendon Liu, Weiqi Fu, Chung Wei Kung, Jin Shang. 2024. Materials Sustainability (Nature).
- S.Zhang et al. Carbon emissions from international trade and consumption: assessing the role of cumulative risk for EU and Chinese economic development Energy Strategy Rev.(2023).
- W.Y. Hong. A techno-economic review on carbon capture, utilisation and storage systems for achieving a net-zero CO2 emissions future.Carbon Capture Sci. Technol. (2022).
- S. Kumar et al.Utilization of zeolites as CO2 capturing agents: advances and future perspectives.J. CO2 Util. (2020).
- M.N. Anwar et al. CO2 capture and storage: a way forward for sustainable environment.J. Environ. Manag.(2018)
- F. Bahmanzadegan et al. Modification and functionalization of zeolites to improve the efficiency of CO2 adsorption: a review.Case Stud. Chem. Environ. Eng. (2024).
- X.Y.D. Soo et al. Advancements in CO2 capture by absorption and adsorption: a comprehensive review. J. CO2 Util. (2024).
- J.W. Park et al. Membrane-based CO2 capture across industrial sectors: process conditions, case studies, and implementation insights. Membranes (Basel). (2025).
- Y. Jia et al. Recent development of membranes for carbon capture: from materials to asymmetric membranes. Prog. Mater. Sci. (2024).
- M. Shen et al. Cryogenic technology progress for CO2 capture under carbon neutrality goals: a review. Sep. Purif. Technol. (2022).
- United Nations. Paris Agreement; Cambridge University Press, 2015. DOI: 10.1017/s0020782900004253
- Friedlingstein, P. et al. Global carbon budget 2022. Earth Syst. Sci. Data. 14, 4811–4900 (2022).
- Рахматов, Х. Б., & Тогаев, А. И. У. (2023). Исследование кинетики реакции высокомолекулярных углеводородов с синтез-газом. Universum: технические науки, (12-6 (117)), 32-36.
- Togayev, A. (2025). PRODUCTION OF HIGH-ACTIVITY CATALYSTS FOR OBTAINING LIQUID HYDROCARBONS FROM NATURAL GAS. Austrian Journal of Technical & Natural Sciences.
- Kobilov, N., Togaev, A., & Nasullaev, K. CATALYST PRODUCTION TECHNOLOGY FOR METHANE OXYCONDENSATION REACTION. Austrian Journal of Technical and Natural Sciences, 117.
- Qobilov, N. S., & Ergashev, S. J. (2026). YOG ‘-MOY SANOATI CHIQINDILARINING FIZIK-KIMYOVIY XUSUSIYATLARI VA ULAR ASOSIDA SIRT FAOL MODDALAR ISHLAB CHIQISH. Sanoatda raqamli texnologiyalar, 4(1).
- Qobilov, N. S., & Ergashev, S. J. (2026). MOYLOVCHI MATERIALLAR UCHUN SIRT FAOL MAODDALAR TARKIBI VA TEXNOLOGIYASI. Sanoatda raqamli texnologiyalar, 4(1).
- Rakhmatov, K., Rakhmatov, D., Makhamov, B., Togayev, A., & Omonqulov, S. (2025, July). Development of a method for the synthesis of highly dispersed Naa aluminosilicate. In AIP Conference Proceedings (Vol. 3304, No. 1, p. 040087). AIP Publishing LLC.
- Ikrom o‘g, T. A. A., & Baxtiyor o‘g‘li, Y. J. (2022). “Yer osti gidravlika” fanidan amaliy mashg‘ulotlarni hisob dasturi.
- Rahmatov, X. B., Tog‘ayev, A. I., & Kamolov, L. S. FISHER-TROPSH JARAYONI ASOSIDA BENZIN QATORI SUYUQ UGLEVODORODLAR SINTEZINING ILMIY ASOSLARINI ISHLAB CHIQISH. ҚарДУ ХАБ, 95.
- Рахматов, Х. Б., Тогаев, А. И., & Камолов, Л. С. ТЕХНОЛОГИЯ ПОЛУЧЕНИЯ ДИМЕТИЛОВОГО ЭФИРА И КОНВЕРСИЯ МЕТАНА В НИЗШИЕ ОЛЕФИНЫ–ЭТИЛЕН, ПРОПИЛЕН И БУТИЛЕН. ҚарДУ ХАБ, 53.
- Kobilov, N., Togaev, A., & Nasullaev, K. CATALYST PRODUCTION TECHNOLOGY FOR METHANE OXYCONDENSATION REACTION. Austrian Journal of Technical and Natural Sciences, 117.
- Рахматов, Х. Б., Тагаев, А. И., & Камолов, Л. С. ПОЛУЧЕНИЕ СИНТЕТИЧЕСКОГО БЕНЗИНА ИЗ ПРИРОДНОГО ГАЗА. ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ОЛИЙ ТАЪЛИМ, ФАН ВА ИННОВАЦИЯЛАР ВАЗИРЛИГИ ҚАРШИ ДАВЛАТ УНИВЕРСИТЕТИ ТАҲРИРИЯТ ҲАЙЪАТИ: Бош муҳаррир, 72.