ТЕОРЕТИЧЕСКИЕ ОСНОВЫ И ПЕРСПЕКТИВЫ ПРОИЗВОДСТВА «ЗЕЛЕНОГО ВОДОРОДА» НА ОСНОВЕ ЭЛЕКТРОЛИЗА ВОДЫ

Рахматов И. И. & Мамурова Д. М.


Annotatsiya

В данной статье анализируются теоретические основы процесса производства водорода на основе электролиза воды с термодинамической и электрохимической точек зрения. Рассматриваются электрохимические реакции, происходящие в процессе электролиза, их энергетические затраты и показатели эффективности. В исследовании оцениваются плотность тока, напряжение и основные технологические параметры процесса электролиза как факторы, влияющие на эффективность производства водорода. Энергопотребление процесса электролиза сравнивается с теоретической и практической точек зрения, анализируется влияние поляризационных потерь и внутренних сопротивлений на общую эффективность. Полученные результаты позволяют разработать научно обоснованные рекомендации по совершенствованию технологии электролиза и повышению энергоэффективности.


Adabiyotlar

  1. Sameer Algburi , Omer Al-Dulaimi, Hassan Falah Fakhruldeen, Doaa H. Khalaf, Raad Naser Hanoon, Feryal Ibrahim Jabbar, Ali Khudhair Al-Jiboory, Stella Kiconco. The green hydrogen role in the global energy transformations. Renewable and Sustainable Energy Transition Volume 8, December 2025, 100118
  2. Veeraraghavan sakthimurugan, G Lakshmikanth, N Balaji, R Roopashree, Dhruv Kumar, Yuvarajan Devarajan a. Green hydrogen revolution: Advancing electrolysis, market integration, and sustainable energy transitions towards a net-zero future. Results in Engineering Volume 26, June 2025, 104849
  3. M.A. Elazab, Abdelrahman T. Elgohr, Mohamed Bassyouni b, Abd Elnaby Kabeel c, Mohammed El Hadi Attia d, Mohamed Kamel Elshaarawy, Abdelrahman Kamal Hamed, Hassan A.H. Alzahrani. Green Hydrogen: Unleashing the Potential for Sustainable Energy Generation. Results in Engineering Volume 27, September 2025, 106031
  4. Taoufik Brahim, Abdelmajid Jemni b. Green hydrogen production: A review of technologies, challenges, and hybrid system optimization. Renewable and Sustainable Energy Reviews Volume 225, January 2026, 116194
  5. O‘zbekiston Respublikasida qayta tiklanuvchi va vodorod energetikasini rivojlantirish chora-tadbirlari to‘g‘risida : PQ-5063-son Qaror, 2021-yil 9-aprel. https://lex.uz/docs/5368769 (murojaat sanasi: 15.02.2026).
  6. S Aslam, S Rani, K Lal, M Fatima, T Hardwick, B Shirinfar, N Ahmed. Electrochemical hydrogen production: sustainable hydrogen economy. Green Chemistry, 2023
  7. Xi B., Feng T., Zhang T. Hydrogen Energy: Hydrogen Production through Water Electrolysis Technology. Frontiers in Sustainable Development.
  8. Srinivas Prasad Sanaka, K. Ramanaiah, Pulipaka Vanni. Performance analysis of Pem Electrolyser for green hydrogen production. Sustainable Chemistry for Climate Action Volume 7, December 2025, 100162
  9. Ajitanshu Vedrtnam a b, Kishor Kalauni, Rahul Pahwa. A review of water electrolysis technologies with insights into optimization and numerical simulations. International Journal of Hydrogen Energy Volume 140, 20 June 2025, Pages 694-727
  10. Rafika Louli, Stefan Giurgea, Issam Salhi, Salah Laghrouche, Abdesslem Djerdir. A Critical Review of Green Hydrogen Production by Electrolysis: From Technology and Modeling to Performance and Cost. Energies, 2026
  11. Kumar, S.S., Lim, H. Recent advances in hydrogen production through proton exchange membrane water electrolysis – a review. Sustainable Energy & Fuels, 2023
  12. Naruki Endo, Eisuke Shimoda, Kiyotaka Goshome, Toshihiro Yamane, Tsuyoshi Nozu, Tetsuhiko Maeda a. Simulation of design and operation of hydrogen energy utilization system for a zero emission building. International Journal of Hydrogen Energy , Volume 44, Issue 14, 15 March 2019, Pages 7118-7124
  13. Angulo A., van der Linde P., Gardeniers H., Modestino M. A., Rivas D. F. Gas Evolution in Water Electrolysis. Chemical Reviews.
  14. Ursúa A., Gandía L. M., Sanchis P. Hydrogen Production through Water Electrolysis Technology. International Journal of Hydrogen Energy.
  15. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti. 2023 - 2030 yillarda qayta tiklanuvchi energiya manbalarini rivojlantirish va energiya samaradorligini oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida PQ–447-son qarori. Toshkent, 2022-yil 21-dekabr.