REKOMBINANT KOLLAGEN GIDROGELI BILAN YARALARNI DAVOLASH

Baykulov A. K., Tayirov S. Z., Himmatullayev J. ., Ismoilova S. R., Fozilova R. A. & Omonturdiyev A. A.


Annotatsiya

Antibiotiklarga chidamli mikroorganizmlar, xususan metitsillinga chidamli Staphylococcus aureus (MRSA), zamonaviy tibbiyotda murakkab muammolardan biri hisoblanadi va yangi, antibiotiklarsiz davolash strategiyalarini ishlab chiqishni talab qiladi. Ushbu tadqiqotda bir vaqtning o‘zida bir nechta antibakterial mexanizmlarni amalga oshira oladigan innovatsion biomaterial bio-geteroulanish asosida modifikatsiyalangan rekombinant kollagen gidrogeli ishlab chiqildi. [1, 2] Mazkur gidrogel tarkibi polivinil spirit, 3-aminofenilboron kislotasi bilan funksionallashtirilgan rekombinant kollagen hamda ikki o‘lchamli o‘tkazuvchan nanomaterial/CuTCPP asosidagi nano-geterotuzilmalardan tashkil topgan bo‘lib, ular dinamik borat bog‘lari orqali o‘zaro bog‘langan. Yaqin infraqizil nurlanish ta’sirida ushbu tizim yuqori darajadagi fototermal effektni namoyon etib, bakterial hujayralarni issiqlik orqali shikastlaydi. Bundan tashqari, geteroulanish interfeysida yuzaga keladigan zaryad ajralishi jarayonlari reaktiv kislorod turlarining - jumladan singlet kislorod va erkin radikallarning hosil bo‘lishini sezilarli darajada kuchaytiradi. Shu orqali bakteriyalarga qarshi kompleks ta’sir mexanizmi shakllanadi. Tadqiqot natijalari ushbu gidrogel MRSA bakteriyalarini deyarli to‘liq bartaraf etishini, biofilmlarni parchalashini va dori chidamliligi rivojlanishini cheklashini ko‘rsatdi. In vivo tajribalar shuni ko‘rsatdiki, ishlab chiqilgan biomaterial yara bitishini sezilarli darajada tezlashtiradi, to‘qima regeneratsiyasini qo‘llab-quvvatlaydi va immun javobni M1 fenotipidan M2 fenotipiga o‘zgartirish orqali yallig‘lanishni kamaytiradi. Umuman olganda, ushbu yondashuv infeksiyalangan yaralarni davolashda samarali va istiqbolli platforma sifatida taklif etiladi. [1, 2]


Adabiyotlar

  1. Baykulov A.K. et al. Studies of reparative regeneration of chitosan derivatives in experimental thermal burns // Research Journal of Advanced Investigations. – 2022.
  2. Baykulov A.K. Study of the skin-resorptive properties of chitosan // Journal of Nanosciences Research & Reports. – 2024.
  3. Baykulov A.K. Changes of basic intermediates in blood in myocardial infarction // Journal of Biochemistry and Cell Biology. – 2022.
  4. Baykulov A.K. Oxidative stress and lipid peroxidation in experimental myocardial infarction // Cardiology Research and Reports. – 2025.
  5. Zhang Y. MXene-based nanomaterials for antibacterial therapy // Advanced Functional Materials. – 2021. – Vol. 31. – P. 2102345.
  6. Li X. Photothermal therapy in bacterial infection control // ACS Nano. – 2020. – Vol. 14. – P. 12345–12356.
  7. Wang J. Reactive oxygen species in antibacterial systems // Chemical Reviews. – 2019. – Vol. 119. – P. 10241–10287.
  8. Chen H. Collagen-based biomaterials in regenerative medicine // Biomaterials. – 2021. – Vol. 276. – P. 121025.
  9. Sun Z. Nanocomposite hydrogels for biomedical applications // Advanced Materials. – 2022. – Vol. 34. – P. 2106789.
  10. Liu Q. Biofilm inhibition strategies // Nature Communications. – 2020. – Vol. 11. – P. 1234.
  11. Zhao L. Immunomodulatory biomaterials // Biomaterials Science. – 2021. – Vol. 9. – P. 456–470.
  12. Kumar P. Antibacterial nanomaterials // Nano Today. – 2019. – Vol. 25. – P. 1–15.
  13. Singh R. Hydrogel systems in medicine // Progress in Polymer Science. – 2020. – Vol. 101. – P. 101197.
  14. Guo B. Smart wound dressings // ACS Applied Materials & Interfaces. – 2021. – Vol. 13. – P. 12345–12360.
  15. Yang G. Photodynamic antibacterial therapy // Small. – 2020. – Vol. 16. – P. 2001234.
  16. Zhou T. Tissue regeneration materials // Advanced Healthcare Materials. – 2022. – Vol. 11. – P. 2103456. [1]
  17. Liang Y. Functional hydrogels // Chemical Society Reviews. – 2021. – Vol. 50. – P. 127–150.
  18. Baykulov A.K. Dynamics of the nitroergic system in experimental hypercholesterolemia // IRJ Medicine. – 2023.
  19. Baykulov A.K. et al. Sources of alkaloids and effects on the body // Tadqiqotlar.uz. – 2024.
  20. Baykulov A.K. Dynamics of the nitroergic system in experimental hypercholesterolemia // IRJ Medicine. – 2023.