PUL OQIMLARINI BOSHQARISHDA SUN’IY INTELLEKT ORQALI FIRIBGARLIKKA ASOSLANGAN RISKLARNI ANIQLASH

Ablakulova S. G. & G‘aniyev I. M.


Annotatsiya

Ushbu maqolada pul oqimlarini boshqarishda sun’iy intellektdan foydalangan holda firibgarlikka asoslangan risklarni aniqlashning nazariy va amaliy jihatlari o‘rganildi. Behavioral risk detection (firibgarlik xavfini aniqlash) modeli, ma’lumotlar tahlili va real vaqt monitoring tizimlari yordamida firibgarlik, intizomsizlik hamda noto‘g‘ri moliyaviy qarorlarning oldini olish mexanizmlari yoritildi. Tadqiqot natijalari korxonalarda likvidlikni oshirish, yo‘qotishlarni kamaytirish va boshqaruv samaradorligini kuchaytirishga xizmat qiladi.


Adabiyotlar

  1. Ablakulova Sh.Gʻ. Sun’iy intellekt: eng ilg‘or chatbotlarning qiyosiy tahlili// Iqtisodiyot, moliya va innovatsiyalar jurnali. ISSN:2181-3299. Volume-III Issue-1. –Samarqand, 2025. -93-102-b.
  2. Brynjolfsson, E. Data, Machine Learning, and Macro Risk Forecasting (Medium, 2020).
  3. Danny Daly. Top Fraud Trends and Predictions for 2025 – And How Will the Industry Respond? /Datavisor. https://www.datavisor.com/blog/fraud-trends-predictions-2025
  4. Davenport, T. H., & Ronanki, R. (2018, January 9). Artificial Intelligence for the Real World. Harvard Business Review (HBR). https://www.bizjournals.com/boston/news/2018/01/09/hbr-artificial-intelligence-for-the-real-world.html
  5. Ibragimov Gʻ.A., Toshqulova D.Oʻ, Ablakulova Sh.Gʻ. Oziq-ovqat mahsulotlari yetishtirishda suv resurslaridan foydalanishning oʻrni// Servis. -№2. –Samarqand, 2025. -60-63 b.
  6. Ibragimov G.A., Yuldoshev G.T., Shukurova N.K., Ablakulova Sh.G. Historical -theoretical basis of water resources management//Mintaqaviy iqtisodiyotni rivojlantirishda yashil texnologiyalarning o‘rni va barqaror rivojlanish: Resp. ilm. amal. konf. –Samarqand, 2025. -54-62-b.
  7. Ibragimov G.A., Yuldoshev G.T., Shukurova N.K., Ablakulova Sh.G. Directions for managing innovative technologies in beekeeping//Mintaqaviy iqtisodiyotni rivojlantirishda yashil texnologiyalarning o‘rni va barqaror rivojlanish: Resp. ilm. amal. konf. –Samarqand, 2025. -63-72-b.
  8. Ibragimov G.A., Yuldoshev G.T., Shukurova N.K., Ablakulova Sh.G. Opportunities for innovative ways to meet demand in beekeeping//Mintaqaviy iqtisodiyotni rivojlantirishda yashil texnologiyalarning o‘rni va barqaror rivojlanish: Resp. ilm. amal. konf. –Samarqand, 2025. -54-62-b.
  9. Ibragimov G.A., Yuldoshev G.T., Ablakulova Sh.G. Asalarichilikda iqtisodiy samaradorlik va talabni qondirish imkoniyatlari// Iqtisodiyot, moliya va innovatsiyalar jurnali. ISSN:2181-3299. Volume-III Issue-1. –Samarqand, 2025. -65-76-b.
  10. Hardoon, D. R., & Shmueli, G. (2013). Getting Started with Business Analytics: Insightful Decision-Making. CRC Press.
  11. Hira Ehtesham. AI Fraud Detection Statistics 2026: 50x Faster Detection & 98% Accuracy. December 18, 2025. https://www.allaboutai.com/resources/ai-statistics/ai-fraud-detection/
  12. Ng, A. (2018). The AI Transformation Playbook: How to lead your company into the AI era. Landing AI
  13. O‘Neil, C. (2022). The Shame Machine: Who Profits in the New Age of Humiliation
  14. PayPal Holdings, Inc. (2025). Form 10-K for the fiscal year ended December 31, 2024. U.S. Securities and Exchange Commission
  15. Reddit. Fraud Detection and Prevention Market Promising Growth Opportunities & Forecast 2021-2028. https://www.reddit.com/user/Material-World6244/comments/11tnooj/fraud_detection_and_prevention_market_promising/
  16. Schmidhuber, J. (2015). Deep learning in neural networks: An overview. Neural Networks, 61, 85–117
  17. The Nilson Report. Global Card Fraud Losses Report (2023)
  18. The Occupational Fraud 2024: A Report to the Nations by the Association of Certified Fraud Examiners (ACFE)