AYLANUVCHI MEXANIZMLARDAN OLINGAN AKUSTIK SIGNALLARDAGI SHOVQINLARNI KAMAYTIRISH
Ubaydullayev U. . & Rakhmanova E. .
Annotatsiya
Mazkur maqolada aylanuvchi mexanizmlardan olinadigan akustik signallarni qayta ishlashning nazariy va amaliy masalalari yoritiladi. Aylanish jarayonida podshipnik, val, tishli uzatma, rotor va boshqa elementlarda yuzaga keladigan nosozliklar tovush spektrida ma’lum o‘zgarishlarni hosil qiladi. Biroq real ishlab chiqarish sharoitida ushbu signallar tashqi shovqinlar, rezonans hodisalari, mexanik tebranishlar, elektr xalaqitlar va fondagi texnologik jarayonlar bilan aralashib ketadi. Shu sababli foydali akustik komponentalarni ajratib olish, shovqinni kamaytirish va diagnostika uchun informativ belgilarni topish muhim ilmiy-amaliy vazifa hisoblanadi. Maqolada vaqt sohasi, chastota sohasi hamda vaqt–chastota tahliliga asoslangan yondashuvlar, filtrlash usullari, adaptiv algoritmlar, spektral qayta ishlash usullari va xususiyatlarni ajratish tamoyillari mantiqiy ketma-ketlikda bayon qilinadi.
Adabiyotlar
- Randall R. B. Vibration-based Condition Monitoring. John Wiley & Sons.
- Antoni J. Cyclostationarity by examples. Mechanical Systems and Signal Processing.
- Smith S. W. The Scientist and Engineer’s Guide to Digital Signal Processing.
- Mallat S. A Wavelet Tour of Signal Processing.
- Oppenheim A. V., Schafer R. W. Discrete-Time Signal Processing.
- Lei Y., Lin J., He Z., Zuo M. J. Condition monitoring and fault diagnosis of rotating machinery.
- Widrow B., Stearns S. D. Adaptive Signal Processing.
- Cohen L. Time-Frequency Analysis.
- Yang W., Tavner P., Wilkinson M. Condition monitoring and fault diagnosis of rotating electrical machines.
- Boylestad R. va boshqalar. Signal processing hamda instrumentation bo‘yicha amaliy qo‘llanmalar.