NIKEL (II) METAGIDROKSIBENZOAT VA NIKOTINAMID ASOSIDA ARALASH LIGANDLI KOMPLEKS BIRIKMA SINTEZI VA SPEKTRAFOTOMETRIK TAHLILI

Kurbanova R. S., Hasanov S. B. & Abdullayeva Z. S.


Annotatsiya

Mazkur maqolada ikki valentli nikel (Ni(II)) ioni asosida nikotinamid ishtirokida hosil qilingan kompleks birikmalarning sintezi, tuzilishi hamda fizik-kimyoviy xossalari batafsil o‘rganildi. Dastlabki ligand sifatida m-gidroksibenzoy kislota qo‘llanildi. Sintez jarayonlarini amalga oshirishda mavjud ilmiy adabiyotlar chuqur tahlil qilindi va optimal sharoitlar tanlab olindi. Sintez qilingan kompleks birikmalarning tarkibini aniqlash maqsadida elementar tahlil usuli qo‘llanildi. Ligand va markaziy ion o‘rtasidagi koordinatsion bog‘lanishlar IQ-spektroskopiya ma’lumotlaridagi o‘zgarishlar asosida tahlil qilindi. Shuningdek, birikmaning fazoviy tuzilishi (UB-spektroskopiya) orqali yutilish spektrlari hamda rentgenafazoviy tahlil natijalari asosida aniqlab berildi.


Adabiyotlar

  1. Beppu, M., et al. (2019). Drug delivery using phenolic acid–based polymeric carriers. Biomaterials Science, 7(9), 3697–3705. DOI: 10.1039/C9BM00540D
  2. Salgado, H.R.N., et al. (2020). Hydroxybenzoic acids as potential antimicrobial and anti-inflammatory agents: Mechanisms and applications. Journal of Pharmacy and Pharmacology, 72(6), 773–790. DOI: 10.1111/jphp.13215
  3. Karakaya, S., & El, S.N. (2018). Phenolic Acid Derivatives Used in Food and Medicine: A Review. Trends in Food Science & Technology, 85, 64–72. DOI: 10.1016/j.tifs.2018.02.001
  4. Migwi, F.K., Nyamato, G.S., Ojwach, S.O., & Darkwa, J. (2025). A review of the recent coordination chemistry and catalytic applications of pyrazole and pyrazolyl transition metal complexes. Coordination Chemistry Reviews, 450, 214–256. https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0010854525009439
  5. Myint Myint Soe, Wut Hmone Win, Win Kyaw, May Thida Win. Characterization of Nickel Sodium Sulphate Hexahydrate (NSSH) Crystal // Journal of the Myanmar Academy of Arts and Science. – 2018. – Vol. XVI. – No. 2.
  6. Theivanayagom, M. & Mahadevan, C. (2001). Lattice variation and thermal parameters of NixMg1–xSO4.7H2O single crystals. Bulletins Materials Science, 24(5), 441-444.
  7. Nikovskii, I.A., Safiullina, E.S., & Nelyubina, Y.V. (2025). Synthesis of Nickel(II) Complexes with 2,6 Dichlorophenyl Substituted Pyridylpyrazole. Russian Journal of Coordination Chemistry, 51(5), 95–103. https://link.springer.com/article/10.1134/S1070328424601511
  8. Pessoa, G.S., et al. (2020). Dithiocarbazate ligand-based Ni(II) complexes: synthesis and biological activity. Molecules, 25(16), 3516. https://www.mdpi.com/1420-3049/25/16/3516
  9. Osman, U.M., et al. (2020). Thiosemicarbazide ligand complexes of Ni(II): XRD and spectroscopic studies. Journal of Molecular Structure, 1215, 128–135. https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S002228602031317X
  10. Chem. Lett. (2023). Cationic nickel(II) complexes bearing a phenalenyl based tridentate ligand. Chemistry Letters, 52(7), 1458–1465. https://academic.oup.com/chemlett/article/doi/10.1093/chemle/upae251/7934133
  11. Kadirov M.K. Amid asosidagi koordinatsion komplekslar kimyosi. — Toshkent, 2017.