MONOXLORMETANNI KATALITIK PIROLIZLASH REAKSIYASIDA ISHLATILGAN KATALIZATORLARNING TUZILISHI VA DASTLABKI SINOV NATIJALARI TAHLILI
Javxarov J. J., Hikmatova H. I. & Ziyatova F. Q.
Annotatsiya
Ushbu ishda monoxlormetanni katalitik pirolizlash reaksiyasida ishlatilgan katalizatorlarning tuzilishi o‘rganildi va dastlabki sinov natijalari tahlil qilindi. Katalizator sifatida silikоalyumomagniyfosfatlar (N-YUKS-20, N-YUKS-20/N-YUKS-30 va N-YUKS-30) qo‘llanildi. Reaksiya mahsulotlari gaz xromatografik usulda tahlil qilindi, katalizator namunalarining fizik-kimyoviy xususiyatlari esa NH₃-TDP, rentgen-fazaviy tahlil, azot adsorbsiya–desorbsiya va SEM usullari orqali o‘rganildi. Aniqlanishicha, 500 daqiqa ishlashdan so‘ng C₂–C₃ mahsulotlari bo‘yicha umumiy selektivlik 81–85 mol.% gacha yetadi. N-YUKS-30 namunasi yuqori faollik, propilen bo‘yicha selektivlik (44 mol.%) va nisbatan barqaror ishlash qobiliyati bilan ajralib turadi. N-YUKS-20 va N-YUKS-20/N-YUKS-30 namunalarida faollikning tez pasayishi kuzatildi. Ishning maqsadi — monoxlormetanni katalitik pirolizlash reaksiyasida ishlatilgan katalizatorlarning tuzilishi va dastlabki sinov natijalarini tahlil qilishdan iborat.
Adabiyotlar
- Свейти Т. Тенденции в развитии нефтеперерабатывающей промышленности мира: состояние и перспективы. // Нефтегазовые технологии, 2006. -№ 1. -С. 59.
- Меньшиков В.А., Лякишев Г.Г., Апельбаум А.Л., Гольдштейн Л.Х. Технология получения этилена из природного газа и проблемы каталитической окислительной димеризации метана. Газохимия в ХХ веке. Проблемы и перспективы: Тр. Моск. семин. по газохимии 2000-2002 гг. / Под ред. проф. А.И. Владимирова и чл.-корр. РАН А.Л. Лапидуса; РГУ нефти и газа им. И.М. Губкина. - М., 2003. -С. 68-76.
- Трегер Ю.А., Розанов В.Н., Соколова С.В., Мурашова О.П. Получение этилена и пропилена из природного газа через промежуточный синтез хлористого метила и последующий его каталитический пиролиз // Катализ в промышленности. 2012. № 3. С. 15–20.
- Chen J.Q., Vora B.V., Pujadо P.R., Grоnvold Е., Fuglerud T., Kvisle S. Most recent developments in ethylene and propylene production from natural gas using the UOP/Hydro MTOprocess // 7 th Natural Gas conversion Symposium, Dalian, China, June 6-10, 2004, abs. 1-01-071.
- Арутюнов В.С., Басевич В.Я., Веденеев И.В. Прямое газофазное окисление природного газа при высоких давлениях в метанол и другие оксигенаты. // Успехи химии, 1996. -Т. 65. -№ 3. -С. 211.
- Шелдон Р.А. Химические продукты на основе синтез-газа. -М.: Химия, 1987. -248 с.
- Fox J.M, Chen T.P., Degen B.D. An Evaluation of Direct Methane Conversion Processes./// Chem. Eng. Prog. -1990. -V. 86. -P. 42.
- Трегер Ю.А., Розанов В.Н. Получение хлорорганических соединений на основе
- одноуглеродных молекул. // Успехи химии, 1989. -Т. 58. -В.1. -С. 138.
- Розанов В.Н., Трегер Ю.А. Разработка процессов получения хлорметанов.// Научные труды НИИ «Синтез». -М., 1996. -С. 176.
- Chen J.Q., Vora B.V. Most recent developments in ethylene and propylene production from natural gas using the UOP/Hydro MTO process. // 7th Natural Gas conversion Symposium. Dalian, China, June 6-10. -2004. -abs. 1-01-071.
- Zhao T-S., Takemoto T., Tsubaki N. Direct synthesis of propylene and light olefins from dimethyl ether catalyzed by modified H-ZSM-5. // Catalysis Communications. -2006. -V. 7. -P. 647.
- Шевчук В.У., Абаджев С.С., Пзих И.П., Крупей Т.И. Получение непредельных углеводородов из метана через метилхлорид. // Химия твердого топлива. -1993. -№ 2. -С. 89.
- Трегер Ю.А., Розанов В.Н., Тимошенко А.В. Получение низших олефинов из природного газа через синтез и пиролиз хлористого метила // Газохимия, 2010, № 2. С. 44–50
- Wei Y., Zhang D., Xu L., Chang F. Synthesis, characterization and catalytic performance of metal-incorporated SAPO-34 for chloromethane transformation to light olefins // Catalysis Today. 2008. V. 131. P. 262–269.
- Fayzullaev N. I. et al. Catalytic vapor-phase hydration of acetylene and its derivatives //Khimicheskaya Promyshlennost. – 2002. – Т. 7. – С. 34-37.
- Fayzullaev N. I., Muradov K. M. Investigation of reaction of catalytic vapor-phase synthesis of vinyl acetate on applied catalyst //Khimicheskaya Promyshlennost. – 2004. – Т. 3. – С. 136-139.
- Muradov K. M., Fajzullaev N. I. Technology for producing the ethylene using the reaction of the oxidizing condensation of methane //Khimicheskaya Promyshlennost. – 2003. – Т. 6. – С. 3-7.
- Zhang, Y., Ma, L., Wang, T. & Li, X. Synthesis of Ag promoted porous Fe3O4 microspheres with tunable pore size as catalysts for Fischer–Tropsch production of lower olefins. Catal. Commun (2015).
- Normurot, F., & Jonibek, J. (2024). Determination of the quantity of the binding component of the selected catalyst for the process of heating monochloromethane at a high temperature. Universum: химия и биoлoгия
- Raveendra, G., Li, C., Cheng, Y., Meng, F. & Li, Z. Direct transformation of syngas to lower olefins synthesis over hybrid Zn-Al2O3/ЮКЦ-34 catalysts. New J. Chem (2018).