DINAMIK TALAB VA RESURS CHEKLOVLARI SHAROITIDA AVTOMOBIL YUVISH SHAHOBCHASI FAOLIYATINI MIXED INTEGER LINEAR PROGRAMMING USULI BILAN OPTIMALLASHTIRISH (“TALABA” FIRMA SI MISOLIDA)

Mamatova Z. X. & O‘ktamjonova N. A.


Annotatsiya

Ushbu maqolada Farg‘ona viloyatining atrof tumanlarida faoliyat yurituvchi “Talaba” avtomobil yuvish shahobchasining kunlik operatsiyalarini maksimal foyda olish maqsadida optimallashtirish masalasi ko‘rib chiqiladi. Dinamik talab prognozi, suv, kimyoviy moddalar, ishchi kuchi va post vaqti cheklovlarini hisobga olgan holda Mixed Integer Linear Programming (MILP) modeli taklif etiladi. Model 4 xizmat turi (Express, Standart, Premium, VIP) va 8 soatlik vaqt oralig‘i bo‘yicha 32 ta asosiy o‘zgaruvchini o‘z ichiga oladi. Model yechilishi natijasida kunlik sof foyda 18 720 000 so‘mni tashkil etishi, resurslardan foydalanish darajasi 96–98 % ga yetishi aniqlandi. Natijalar asosida strategik tavsiyalar berilgan bo‘lib, ular shahobcha faoliyatini 28–35 % ga samaraliroq qilish imkonini beradi.


Adabiyotlar

  1. Pereira, M. T., Costa e Silva, E., & Vil´a, M. (2023). Optimizing Vehicle Repairs Scheduling Using Mixed Integer Linear Programming: A Case Study in the Portuguese Automobile Sector. Mathematics, 11(11), 2575.
  2. Artigues, C. (2022). Mixed integer linear programming for resource-constrained scheduling. Scheduling Seminar Presentation. LAAS-CNRS & Universit´e de Toulouse.
  3. Ristov, P., & Kocarev, L. (2021). Optimization of Controlled Queueing Systems: the Case of Car Wash Services. Transportation Research Procedia, 55, 1234–1241.
  4. Schumacher, C., Chandler, P. R., Pachter, M., & Pachter, L. S. (2006). Optimization of Air Vehicle Operations Using Mixed-Integer Linear Programming. Journal of Aerospace Computing, Information, and Communication, 3(1), 1–17.
  5. Yan, Y., Wen, H., Deng, Y., Chow, A. H. F., & Kuo, Y.-H. (2024). A mixed-integer programming-based Q-learning approach for electric bus scheduling with multiple termini and service routes. Transportation Research Part C: Emerging Technologies, 162, 104570.