GEPATIT KASALLIGINI DAVOLASHDA XALQ TABOBATI USULLARINING AFZALLIKLARI.

Abdullayev S. S., Safoxonova D. D. & Rahimova Z. M.


Annotatsiya

Ushbu maqolada virusli gepatitlarning zamonaviy tibbiyotdagi dolzarb muammolaridan biri sifatida ularning tarqalish xususiyatlari, epidemiologiyasi, kasallikning oldini olish choralari va epidemiyaga qarshi kurashish tadbirlarini tashkil etish masalalari atroflicha yoritiladi. Ma’lumki, gepatit kasalliklari, ayniqsa, virusli shakllari jahon sog‘liqni saqlash tizimi oldida turgan eng muhim infeksion kasalliklardan biri bo‘lib, ko‘plab rivojlanayotgan va rivojlangan mamlakatlarda ham aholi salomatligiga tahdid solmoqda. Gepatit A, B, C, D va E turlari orasida ayniqsa gepatit B va C shakllari surunkali kechishining og‘ir asoratlari, jumladan, jigar sirrozi va gepatotsellyulyar karsinoma (jigar raki) kabi holatlarga olib kelishi bilan xavflidir. Maqolada shuningdek, virusli gepatitlar etiologiyasi, patogenezi va klinik kechishi bilan bir qatorda, ularni tashxislash va davolash bo‘yicha mavjud zamonaviy yondashuvlar ham tahlil qilinadi. Tadqiqotda virusli gepatitlarning profilaktikasi, ayniqsa, emlash, sanitariya-gigiyena qoidalariga rioya qilish, aholining xabardorligini oshirish, xavf guruhlariga mansub shaxslarni doimiy monitoring qilish va ularni sog‘lomlashtirish bo‘yicha amalga oshirilayotgan ishlar muhim o‘rin egallaydi. Alohida e’tibor virusli gepatitlarning uzoq davom etuvchi shakllari, xususan, jigar sirrozi rivojlanish mexanizmlariga qaratilgan. Ilmiy adabiyotlarda bu borada bir qancha ilmiy ishlar olib borilgan bo‘lsa-da, ichak mikrobiotasining buzilishi va organizmning immunologik javobi bilan bog‘liq jarayonlarning jigar to‘qimalarida qanday patogen mexanizmlar asosida o‘zgarishlarga olib kelishi yetarli darajada o‘rganilmagan. Ushbu maqolada aynan shu yo‘nalishda – ichak mikrob ekologiyasining gepatit asoratlari, ayniqsa sirroz rivojlanishidagi roli hamda bu omilni profilaktika va davolash strategiyalarida hisobga olish zaruriyati haqida fikr yuritiladi. Shu orqali maqola gepatologiya sohasidagi ilmiy va amaliy izlanishlarga yangi yondashuvlar kiritish imkoniyatini beradi.


Adabiyotlar

  1. I.R. Asqarov., “Sirli tabobat”, Fan va texnologiyalar nashriyot-matbaa uyi., Tashkent-2021., 576-582 betlar.
  2. Abdullayev Sh.Sh., M.M. Adashaliyeva. //Farmatsevtik preparat o‘rnini bosuvchi tabiy birikmalarning avfzalliklari Universal International Scientific Journal, 2025 Issue: 2 Volume: 5, 29-35-b
  3. Abdullayev Sh.Sh., M.M. Adashaliyeva. //Farmatsevtik preparat o‘rnini bosuvchi tabiy birikmalarning avfzalliklari Universal International Scientific Journal, 2025 Issue: 2 Volume: 5, 29-35-b.
  4. Abdullayev Sharofiddin Shaxobiddin o‘g‘li., Nurmatova Ro‘zaxon Oybek qizi., Rayimjonova Sarvinoz Dilmurodjon qizi // Mikrosefaliya kasalligini davolashda qo‘llaniladigan preparatlarning farmokalogik tahlili// Universal International Scientific Journal, 2025 Issue: 2 Volume: 5, 141-144-b
  5. M. Xudoyberdiyeva., Sh. Abdullayev. //Zanjabil (Zingiber Officinale) asosidagi nano dori vositalar: Innovatsion yondashuv va farmatsevtik ahamiyati// “Farmatsevtika, biotexnologiya va biotibbiyotdagi zamonaviy tadqiqotlar va ilmiy yangiliklar” mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferebsiya, Andijon 23-24 aprel, 2025-yil., 33-35-betlar
  6. S. Ismoilova., Sh. Abdullayev. //Tabiiy vositalar orqali bolalar organizmini gijjalardan tozalash usullari// “Farmatsevtika, biotexnologiya va biotibbiyotdagi zamonaviy tadqiqotlar va ilmiy yangiliklar” mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferebsiya, Andijon 23-24 aprel, 2025-yil., 441-442-betlar.
  7. M.Axrarova., Sh. Abdullayev. //Biotibbiyot va farmatsevtikadagi yangi yondashuvlar hamda davolash usullari// “Farmatsevtika, biotexnologiya va biotibbiyotdagi zamonaviy tadqiqotlar va ilmiy yangiliklar” mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferebsiya, Andijon 23-24 aprel, 2025-yil., 438-440-betlar.
  8. V.M.Majidov. Yuqumli kasalliklar. Tibbiyot oliy bilimgohlari talabalari uchun o‘quv adabiyoti. Toshkent Ibn Sino nomidagi nashriyot-matba birlashmasi. 1993-yil. ISBN 5-638-00787-3. 134-138 betlar.O.B. Raxmatov. Bolalar yuqumli kasalliklari. Cho‘lpon nomidagi nashriyot-matba ijodiy uyi. Toshkent 2008-yil. ISBN 978-9943-05-225-3. 105 113 betlar.
  9. O.M.Mirtazayev, L.P. Zueva, G.S.Matnazarova. Epidemiologiya. Toshkent 2016-yil. 206-215 va 334-357 betlar.