QALMOQQIR KONI RUDALARIDA FOYDALI KOMPONENTLARNING JOYLASHISH SHAKLLARI VA BOYITISH SAMARADORLIGINI OSHIRISH USULLARI

Boymurodov N. A. & Islomov E. O.


Annotatsiya

Mazkur maqolada Qalmoqqir koni rudalarida metallarning joylashish shakllari hamda ularni qayta ishlashning ilmiy asoslari tadqiq etildi. Tadqiqot davomida rudalarning mineralogik, kimyoviy va fizik-kimyoviy xususiyatlari kompleks ravishda o‘rganildi. Rentgenfazaviy tahlil, rentgen-fluorestsent tahlil, SEM–EDS va flotatsion tajribalar asosida rudalarning tarkibi, foydali komponentlarning fazaviy bog‘lanishi va texnologik faolligi aniqlandi. Tadqiqot natijalari rudalarda xalkopirit, molibdenit va pirit minerallari ustunlik qilishini, foydali komponentlarning mayda dispers holatda tarqalganligini hamda ularning kvarts va sulfid minerallari bilan murakkab assotsiatsiyalarda joylashganligini ko‘rsatdi. Flotatsion boyitish jarayonida maydalash yirikligi, pH muhiti va reagent sarfining metallarning ajralib chiqish ko‘rsatkichlariga ta’siri baholandi. Tajribalar maydalash mahsulotining 74 mkm gacha yanchilishi hamda pH muhitining 9–11 oralig‘ida bo‘lishi mis va molibden minerallarining flotatsion faolligini oshirishini ko‘rsatdi. Rougher, scavenger va cleaner bosqichlarini kompleks qo‘llash konsentrat sifatini yaxshilashi va metall yo‘qotilishlarini kamaytirishi aniqlandi. Olingan natijalar Qalmoqqir rudalarini kompleks qayta ishlashning samarali texnologik parametrlarini ishlab chiqishda muhim ilmiy-amaliy ahamiyatga ega.


Adabiyotlar

  1. Abramov, A. A. (2016). Flotation methods of mineral processing. Moscow: Mining Book Publishing House.
  2. Bulatovic, S. M. (2010). Handbook of flotation reagents: Chemistry, theory and practice (Vol. 2). Elsevier.
  3. Fuerstenau, M. C., Jameson, G. J., & Yoon, R. H. (2007). Froth flotation: A century of innovation. Society for Mining, Metallurgy and Exploration.
  4. Gaudin, A. M. (2015). Principles of mineral dressing. McGraw-Hill Education.
  5. Glembotskii, V. A., Klassen, V. I., & Plaksin, I. N. (2014). Flotation. Moscow: Nedra Publishers.
  6. Klimpel, R. R. (1995). The influence of reagent chemistry on flotation process efficiency. Minerals Engineering, 8(3), 201–215.
  7. Lotter, N. O., Bradshaw, D. J., & Becker, M. (2018). Modern process mineralogy: An integrated multi-disciplined approach to flowsheeting. Minerals Engineering, 116, 149–157.
  8. Mitchell, C. J., & Finch, J. A. (2011). A review of froth flotation control. International Journal of Mineral Processing, 100(3–4), 57–71.
  9. Pease, J. D., Curry, D. C., & Young, M. F. (2006). Designing flotation circuits for high fines recovery. Minerals Engineering, 19(6–8), 831–840.
  10. Rao, S. R. (2004). Surface chemistry of froth flotation (Vol. 1). Springer.
  11. Sutherland, K. L., & Wark, I. W. (2013). Principles of flotation. Australasian Institute of Mining and Metallurgy.
  12. Wills, B. A., & Finch, J. (2016). Wills’ mineral processing technology: An introduction to the practical aspects of ore treatment and mineral recovery (8th ed.). Butterworth-Heinemann.
  13. Yusupov, E. R., & Karimov, U. K. (2021). Mineralogical characteristics of copper-molybdenum ores of the Kalmakyr deposit. Mining Journal of Uzbekistan, 4(2), 45–52.
  14. Zhang, W., Honaker, R., & Groppo, J. (2017). Improving flotation recovery of copper sulphide ores by advanced reagent regimes. Minerals Engineering, 110, 15–24.
  15. Zhukov, V. P., & Chanturiya, V. A. (2019). Physicochemical fundamentals of sulfide ore beneficiation. Journal of Mining Science, 55(5), 742–751.