INTELLEKTUAL TIZIM ASOSIDA NASOS AGREGATINI BOSIM BOʻYICHA BOSHQARISH USULI
Abdullabekov I. ., G‘aniyev E. . & Abduxalilov A. .
Annotatsiya
Ushbu maqolada Sa’noat korxonasi texnik suv nasos stansiyasida ishlatiladigan KKY300-700 nasos agregati (Qnom = 1869 m³/soat, Hnom = 138.5 m, Pnom = 1000 kVt) misolida sunʻiy neyron tarmoq (ANN) asosida bosimni barqarorlashtirish tizimi taklif etilgan. 6 ta kirish parametrli va 6-12-8-1 arxitekturadagi feedforward neyron tarmoq Levenberg-Marquardt algoritmi yordamida 7 iteratsiyada oʻrgatildi (MSE = 6.49×10⁻⁸). Simulyatsiya natijalari ANN boshqaruvi klassik PID regulyatoriga nisbatan oʻrtacha mutlaq xatoni 4.05 marta (1.082 m dan 0.267 m gacha) kamaytirishini koʻrsatdi.
Adabiyotlar
- IEA. Pumping Systems Assessment. International Energy Agency, Paris, 2021.
- European Commission. Energy efficiency in industry: Pumping systems. EU Report, 2020.
- Oʻzbekiston Respublikasi Energetika vazirligi. 2023-yil hisoboti. Toshkent, 2024.
- Leznov B.S. Nasos va havo purkagich qurilmalarida energiya tejash. M.: Energoatomizdat, 2006.
- Kaplan A. Pump system hydraulics and energy efficiency. Springer, 2018.
- Astrom K.J., Hagglund T. PID Controllers: Theory, Design and Tuning. ISA Press, 1995.
- Haykin S. Neural Networks: A Comprehensive Foundation. Prentice Hall, 1999.
- Bhattacharya S. et al. Deep learning for industrial pump control. Computers & Chemical Engineering, 2020.
- Rumelhart D.E., Hinton G.E., Williams R.J. Learning representations by back-propagating errors. Nature, 323, 1986.
- Hagan M.T., Menhaj M. Training feedforward networks with the Marquardt algorithm. IEEE Trans. Neural Networks, 1994.
- Studzinski A., Ziolkowski A. Prediction models of distribution network failure rates. Journal of Water Supply, 2015.
- Zhang Y. et al. LSTM-based water demand forecasting for pump scheduling. Water Resources Management, 2021.
- Bhattacharya S. et al. ANN and reinforcement learning for pump station optimization. Energy, 2019.
- Sattorov T., Gidravlik oqim dinamikasini modellashtirish. TIIAME ilmiy jurnali, №3, 2020.
- Khushnud Sapaev, Shukhrat Umarov and Islombek Abdullabekov, E3S Web of Conf. 216, 01150 (2020)
- Leznov B.S. Nasos qurilmalarida tartibga solinadigan elektr yuritmaning texnologik asoslari. M., 2007.
- Wylie E.B., Streeter V.L. Fluid Transients in Systems. Prentice Hall, 1993.