O‘ZBEKISTON YUK AVTOMOBILLARI UCHUN AERODINAMIK DEFLEKTOR KONSTRUKSIYASINI CFD SIMULYATSIYA USULIDA OPTIMALLASHTIRISH

Biloldinov X. Z. & Odilov F. U.


Annotatsiya

Ushbu maqolada O‘zbekiston sharoitida ekspluatatsiya qilinadigan yuk avtomobillari uchun aerodinamik deflektorning og‘ish burchagini CFD simulyatsiya usulida optimallashtirish masalasi ko‘rib chiqilgan. Tadqiqot ANSYS Fluent 2023 dasturida Kamaz 5490 yuk avtomobilining to‘liq hajmli 3D modeli asosida k-epsilon RNG turbulentlik modeli yordamida o‘tkazildi. Deflektorning 10°, 15°, 20° va 25° burchakli variantlari 60–120 km/soat tezliklarda qiyosiy tahlil qilindi. Natijalar 20° burchak eng past havo qarshilik koeffitsienti (Cd = 0,62) va 10–12% yoqilg‘i tejashni ta’minlashini ko‘rsatdi. Tadqiqotning amaliy hissasi mahalliy avtomobil parki uchun optimal deflektor burchagini aniqlash va energiya tejash imkoniyatini asoslashdan iborat.


Adabiyotlar

  1. O‘zbekiston Respublikasi Statistika agentligi. Transport va aloqa 2024. – Toshkent, 2024.
  2. Hucho W.H., Sovran G. Aerodynamics of road vehicles // Annual Review of Fluid Mechanics. – 1993. – Vol. 25. – P. 485–537. https://doi.org/10.1146/annurev.fl.25.010193.002413
  3. Malviya V., Mishra R., Fieldhouse J. CFD investigation of a novel fuel-saving device for articulated tractor-trailer combinations // Engineering Applications of Computational Fluid Mechanics. – 2009. – Vol. 3, № 4. – P. 587–607. https://doi.org/10.1080/19942060.2009.11015293
  4. Gilliéron P., Kourta A. Aerodynamic drag reduction by vertical splitter plates // Experiments in Fluids. – 2010. – Vol. 48, № 1. – P. 1–16. https://doi.org/10.1007/s00348-009-0705-7
  5. Leuschen J., Cooper K.R. Full-scale wind tunnel tests of production and prototype, second-generation aerodynamic drag-reducing devices for tractor-trailers // SAE Technical Paper 2006-01-3456. – 2006. https://doi.org/10.4271/2006-01-3456