ШОЛИ ПЎСТЛОҒИДАН ОЛИНГАН МЕЗОҒОВАКЛИ СИЛИКАТ МАТЕРИАЛЛАРНИНГ КОЛЛОИД-ДИСПЕРС ХОССАЛАРИГА СИНТЕЗ МУҲИТИ pH ИНИНГ ТАЪСИРИ

Жумаева Д. Ж., Барноева С. Б., Аҳророва Р. О., Жолдасбаева Г. М. & Аллашукурова С. У.


Annotatsiya

Маҳаллий агросаноат чиқиндиси - шоли пўстлоғидан ажратиб олинган кремний диоксиди асосида тетраэтиламмоний гидроксид (TEAOH) иштирокида мезоғовакли силикат материаллар синтез қилинди ва синтез муҳити pHининг уларнинг коллоид-дисперс хусусиятларига таъсири баҳоланди. Намуналар муҳит pH 4, 6 ва 9 шароитларида олиниб, дисперс ҳолати динамик ёруғлик сочилиши (DLS) усулида Litesizer 500 қурилмасида 25 °C да ўрганилди. МСМ-I ва МСМ-II намуналари учун гидродинамик диаметр, полидисперслик кўрсаткичи, интерсепт, сочилиш интенсивлиги ва диффузия коэффициенти қиёсий таҳлил қилинди. Муҳит pH 6 да гидродинамик диаметр МСМ-I учун 465,88 нм, МСМ-II учун 394,12 нм ни ташкил этди. Муҳит pH 9 да эса МСМ-I учун 961,40 нм гача ўсиш ва МСМ-II учун 381,13 нм қиймат қайд этилди. Натижалар синтез муҳити pHи силикат заррачаларининг конденсацияси ва агрегатланиш ҳолатини бошқарувчи муҳим технологик параметр эканини кўрсатди.


Adabiyotlar

  1. Korobochkin V.V., Tu N.V., Hieu N.M. Production of activated carbon from rice husk Vietnam. IOP Conference Series: Earth and Environmental Science. 2016;43(1).
  2. Назарова Ю.П., Захаров А.И. Пигмент на основе золы рисовой шелухи. Успехи в химии и химической технологии. 2018;32(2).
  3. Кутищева Е.С., Усолцева И.О., Передерин Ю.В. Способы получения высокодисперсного диоксида кремния. Ползуновский вестник. 2021;(2):188-193.
  4. Kouznetsova T.F., Kopysh Ye.A., Kulbitskaya L.V., Jumaeva D.J. Textural properties of ordered nanoporous silica synthesized on mesogenic template. Proceedings of the National Academy of Sciences of Belarus, Chemical Series. 2023;59(2):125-138. doi:10.29235/1561-8331-2023-59-2-125-138.
  5. Jumaeva D., Akhrorova R., Barnoeva S., Kodirov O., Raximov U. Study of adsorption isotherms of polar and non-polar molecules on silica adsorbents. Scientific and Technical Journal of Namangan Institute of Engineering and Technology. 2023;8(4):144-151.
  6. Жумаева Д.Ж., Ахророва Р.О., Барноева С.Б., Тошов Х.С. Технология получения чистого диоксида кремния. Наука молодых - Наука будущего: III Международная научно-практическая конференция. Петрозаводск, 2023. Ч.2. С.233-238.
  7. Жумаева Д.Ж., Ахророва Р.О., Барноева С.Б., Зарипбаев К.Ш., Ҳайдаров Б.Х. Рентгенофазовый анализ золы рисовой шелухи. Universum: химия и биология. 2026;3(141):40-49. doi:10.32743/UniChem.2026.141.3.22134.
  8. Жумаева Д.Ж., Ахророва Р.О., Барноева С.Б., Зарипбаев К.Ш., Ҳайдаров Б.Х. Оптимизация извлечения SiO₂ из золы рисовой шелухи. Universum: химия и биология. 2026;3(141):35-39. doi:10.32743/UniChem.2026.141.3.22122.