ШОЛИ ПЎСТЛОҒИДАН ОЛИНГАН МЕЗОҒОВАКЛИ СИЛИКАТ МАТЕРИАЛЛАРНИНГ КОЛЛОИД-ДИСПЕРС ХОССАЛАРИГА СИНТЕЗ МУҲИТИ pH ИНИНГ ТАЪСИРИ
Жумаева Д. Ж., Барноева С. Б., Аҳророва Р. О., Жолдасбаева Г. М. & Аллашукурова С. У.
Annotatsiya
Маҳаллий агросаноат чиқиндиси - шоли пўстлоғидан ажратиб олинган кремний диоксиди асосида тетраэтиламмоний гидроксид (TEAOH) иштирокида мезоғовакли силикат материаллар синтез қилинди ва синтез муҳити pHининг уларнинг коллоид-дисперс хусусиятларига таъсири баҳоланди. Намуналар муҳит pH 4, 6 ва 9 шароитларида олиниб, дисперс ҳолати динамик ёруғлик сочилиши (DLS) усулида Litesizer 500 қурилмасида 25 °C да ўрганилди. МСМ-I ва МСМ-II намуналари учун гидродинамик диаметр, полидисперслик кўрсаткичи, интерсепт, сочилиш интенсивлиги ва диффузия коэффициенти қиёсий таҳлил қилинди. Муҳит pH 6 да гидродинамик диаметр МСМ-I учун 465,88 нм, МСМ-II учун 394,12 нм ни ташкил этди. Муҳит pH 9 да эса МСМ-I учун 961,40 нм гача ўсиш ва МСМ-II учун 381,13 нм қиймат қайд этилди. Натижалар синтез муҳити pHи силикат заррачаларининг конденсацияси ва агрегатланиш ҳолатини бошқарувчи муҳим технологик параметр эканини кўрсатди.
Adabiyotlar
- Korobochkin V.V., Tu N.V., Hieu N.M. Production of activated carbon from rice husk Vietnam. IOP Conference Series: Earth and Environmental Science. 2016;43(1).
- Назарова Ю.П., Захаров А.И. Пигмент на основе золы рисовой шелухи. Успехи в химии и химической технологии. 2018;32(2).
- Кутищева Е.С., Усолцева И.О., Передерин Ю.В. Способы получения высокодисперсного диоксида кремния. Ползуновский вестник. 2021;(2):188-193.
- Kouznetsova T.F., Kopysh Ye.A., Kulbitskaya L.V., Jumaeva D.J. Textural properties of ordered nanoporous silica synthesized on mesogenic template. Proceedings of the National Academy of Sciences of Belarus, Chemical Series. 2023;59(2):125-138. doi:10.29235/1561-8331-2023-59-2-125-138.
- Jumaeva D., Akhrorova R., Barnoeva S., Kodirov O., Raximov U. Study of adsorption isotherms of polar and non-polar molecules on silica adsorbents. Scientific and Technical Journal of Namangan Institute of Engineering and Technology. 2023;8(4):144-151.
- Жумаева Д.Ж., Ахророва Р.О., Барноева С.Б., Тошов Х.С. Технология получения чистого диоксида кремния. Наука молодых - Наука будущего: III Международная научно-практическая конференция. Петрозаводск, 2023. Ч.2. С.233-238.
- Жумаева Д.Ж., Ахророва Р.О., Барноева С.Б., Зарипбаев К.Ш., Ҳайдаров Б.Х. Рентгенофазовый анализ золы рисовой шелухи. Universum: химия и биология. 2026;3(141):40-49. doi:10.32743/UniChem.2026.141.3.22134.
- Жумаева Д.Ж., Ахророва Р.О., Барноева С.Б., Зарипбаев К.Ш., Ҳайдаров Б.Х. Оптимизация извлечения SiO₂ из золы рисовой шелухи. Universum: химия и биология. 2026;3(141):35-39. doi:10.32743/UniChem.2026.141.3.22122.