TOLALI TO‘QIMACHILIK MATOLARIGA FUNKSIONAL PARDOZ BERISH JARAYONINING METROLOGIK TA’MINOTINI TASHKIL ETISH
Turayev A. X.
Annotatsiya
Maqolada paxta va paxta/poliefir aralashmali matolarga gidrofob, antibakterial va yonishga chidamli pardoz berish jarayonining metrologik ta’minoti masalasi ko‘rib chiqilgan. Tadqiqotning asosiy natijasi shundan iboratki, texnologik jarayonning yetti kritik parametri aniqlandi, ularning har biri uchun o‘lchov vositalariga qo‘yiladigan talablar, kalibrlash davriyligi va o‘lchash noaniqligini baholash tartibi belgilandi. O‘lchash noaniqligi GUM (JCGM 100) tamoyillari asosida hisoblandi, laboratoriya va ishlab chiqarish nazoratining mosligi esa ISO/IEC 17025 talablari bilan taqqoslandi. Taklif etilgan tizimni joriy etish gidrofoblik ko‘rsatkichining partiyalararo variatsiya koeffitsientini 12 % dan 5 % gacha kamaytirish va reagent sarfini taxminan 8 % tejash imkonini berdi (namuna ma’lumotlar). Maqola to‘qimachilik korxonalarining texnologlari, metrologlari va sifat nazorati mutaxassislariga mo‘ljallangan.
Adabiyotlar
- JCGM 100:2008. Evaluation of measurement data — Guide to the expression of uncertainty in measurement (GUM).
- JCGM 200:2012. International vocabulary of metrology — Basic and general concepts and associated terms (VIM).
- ISO/IEC 17025:2017. General requirements for the competence of testing and calibration laboratories.
- ISO 9001:2015. Quality management systems — Requirements.
- ISO 10012:2003. Measurement management systems — Requirements for measurement processes and measuring equipment.
- ISO 4920:2012. Textile fabrics — Determination of resistance to surface wetting (spray test).
- ISO 139:2005. Textiles — Standard atmospheres for conditioning and testing.
- O‘zbekiston Respublikasining «Metrologiya to‘g‘risida»gi Qonuni.
- Schindler W.D., Hauser P.J. Chemical Finishing of Textiles. Cambridge: Woodhead Publishing, 2004.
- Roshan P. (ed.). Textile Finishing: Recent Developments and Future Trends. Wiley, 2016.
- To‘qimachilik matolarini pardozlash texnologiyasiga oid darslik va ilmiy maqolalar (o‘zingiz foydalangan manbalar bilan to‘ldiring).