AHMAD DONISH SHAXSIYATI VA U YARATGAN G‘OYAVIY-MA’NAVIY MEROSNING TAHLILI
Axmedova Z. A.
Annotatsiya
Ushbu maqolada XIX asrning yirik ma’rifatparvar olimi, davlat arbobi va islohotchi ziyolisi Ahmad Donishning boy hayoti, shaxsiyati va ijtimoiy-siyosiy qarashlari tahlil qilinadi. Muallif Ahmad Donishning O‘rta Osiyo tarixidagi o‘rni, uning zamonasini chuqur tahlil qilgan asarlari, g‘oyaviy-ma’naviy merosi va islohotga chaqiruvchi fikrlari haqida to‘xtaladi. Ayniqsa, uning “Navodir ul-vakoe” va boshqa asarlarida ilgari surilgan ijtimoiy tenglik, ilm-ma’rifatga intilish, adolatli boshqaruv kabi g‘oyalarning mazmun-mohiyati chuqur o‘rganiladi. Shuningdek, Ahmad Donishning ma’rifatparvarlik qarashlari bugungi kun kontekstida baholab chiqiladi hamda uning merosini zamonaviy g‘oyaviy-ma’naviy tarbiyada qo‘llash imkoniyatlari yoritiladi. Tadqiqot natijalari Ahmad Donish shaxsini kengroq anglash, uning tarixiy merosini hozirgi davr ehtiyojlariga mos ravishda talqin qilishga xizmat qiladi.
Adabiyotlar
- Ахмад Дониш. “Наводир ул-вақое”. Теҳроn нашри, 1960-yillar.
- Ахмад Дониш. “Рисола дар фалсафа ва ахлоқ”. (Тўпламларда чоп этилган фалсафий ва ахлоқий рисолалари).
- Зоҳидов Ҳ. “Ахмад Дониш – маърифатпарвар мутафаккир”. – Т.: Фан, 1960.
- 4.Назаров Қ. “Ахмад Дониш ва унинг маърифий фаолияти”. – Т.: Ўқитувчи, 1985.
- Усмонходжаев И. “Ахмад Донишнинг фалсафий ва ахлоқий қарашлари”. – Т.: Фан, 1995.
- Ғаниев Э. “Ахмад Дониш – ислоҳотчи мутафаккир”. – Тошкент Ислом Университети нашри, 2003.
- Беруний А. “Танланган асарлар”. Ахлоқ ва фалсафага оид таълимотлар. – Т.: Фан, 1975.
- Юлдошев И. “Ўрта асрларда Мовароуннаҳрда ахлоқий фикрлар ривожи”. – Т.: Университет нашри, 2010.
- Саидмуродов А. “Ўзбекистонда маърифатчилик ва фалсафа”. – Т.: Ёзувчи, 2007.
- Ахмедов А. “Ўрта аср Бухоросида маърифат ва ахлоқий ғоялар”. – Самарқанд, 2012.
- Раҳмонов Ш. “Ахмад Донишнинг ахлоқий қарашлари ва замонавий маънавиятга таъсири”, // “Фалсафа ва ҳуқуқ” журнали, №2, 2020.
- Мирзаев А. “Ахмад Донишнинг фалсафий мероси ва ахлоқий идеаллари”, // “Ўзбекистон таълими”, №4, 2018.