APPLICATION OF ARTIFICIAL INTELLIGENCE AND MACHINE LEARNING IN GENOMIC DATA ANALYSIS: OPPORTUNITIES AND LIMITATIONS IN PERSONALIZED MEDICINE
Akbarova M. K., Sharipov B. A., Djangazova K. A., Nurdullaev A. N. & Jurakulov N. S.
Annotatsiya
Mazkur maqolada sun’iy intellekt (SI) va mashinaviy o‘rganish (MO) texnologiyalarining genom ma’lumotlarini tahlil qilishdagi ahamiyati va ularning shaxsiylashtirilgan tibbiyotdagi qo‘llanilish imkoniyatlari ko‘rib chiqiladi. SI va MO vositalari orqali bemorlarning genetik ma’lumotlariga asoslangan individual tashxis va davolash uslublari ishlab chiqilmoqda. Shu bilan birga, maqolada mavjud texnik cheklovlar, ma’lumotlar maxfiyligi, etik muammolar va amaliyotdagi qiyinchiliklar ham yoritilgan.
Adabiyotlar
- Poplin R, Chang PC, Alexander D, et al. "A universal SNP and small indel variant caller using deep neural networks." Nat Biotechnol , 2018;36(10):983–987.
- Lee H. "Deep learning for genomics." Nat Methods , 2018;15(8):541–546.
- Schwartz DL, Yaddanapudi KS, Omar M, et al. "Clinical validation of Watson for Genomics: AI driven precision oncology." JCO Clin Cancer Inform , 2022;6:1391–1401.
- Popic V, Ries RE, Lee MJ, et al. " DeepVariant : a deep learning based small variant caller." Nat Biotechnol , 2020;38(8):989–992.
- Koo PK, Ploenzke M. "Deep learning of chromatin profiles from sequence." Nat Genet , 2021;53(12):172–179.
- Eraslan G, Avsec Ž, Gagneur J, Theis FJ. "Deep learning: new computational modeling techniques for genomics." Nat Rev Genet , 2019;20(7):389–403.
- Libbrecht MW, Noble WS. "Machine learning applications in genetics and genomics." Nat Rev Genet , 2015;16(6):321–332.
- Topol EJ. "High-performance medicine: the convergence of human and artificial intelligence." Nat Med , 2019;25(1):44–56.
- Rajkomar A, Dean J, Kohane I. "Machine learning in medicine." N Engl J Med , 2019;380(14):1347–1358.
- Mittelman D, Heath E, Sismour A. "Regulatory challenges in AI driven genomic diagnostics." Genet Med , 2023;25(3):514–522.
- Collins FS, Varmus H. "A new initiative on precision medicine." N Engl J Med , 2015;372(9):793–795.
- OECD. "Health data governance: Privacy, data sharing and data for public good." OECD Publishing; 2022