O‘ZBEK VA JAHON ADABIYOTIDA AYOL OBRAZI: LINGVOMADANIY TAHLIL

Daminova K. R.


Annotatsiya

Ushbu maqolada o‘zbek va jahon adabiyotidagi ayol obrazining lingvomadaniy xususiyatlari tahlil qilinadi. Tadqiqotning maqsadi — ayollikning universal va milliy- maxsus jihatlarini til va madaniyat o‘zaro ta’sirining nazariy asoslarida ochib berish. Tahlil materiallari sifatida o‘zbek xalq ertaklari («Zumrad va Qimmat», «Podachining qizi», «Oltin beshik»), zamonaviy o‘zbek nasri (I. Mirzo «Bonu») hamda jahon adabiyoti namunalari (D. Nikolls «One day», Sh. Perro ertaklari) tanlangan. Lingvomadaniy, qiyosiy-solishtiruvchi va kontekstual tahlil usullaridan foydalanilgan. Tadqiqot natijasida ayol obrazining milliy til kodlari orqali shakllanishi, uning madaniy arxetip va lingvistik stereotiplar bilan bog‘liqligi isbotlangan.


Adabiyotlar

  1. Todorov T. Grammaire du Décaméron. — Paris: Mouton, 1969. — 89 p.
  2. Umarova A. Devid Nikollsning «One day» va Iqbol Mirzoning «Bonu» asarlarida ayol ruhiyati tasvirini qiyosiy-tipologik jihatdan tahlil qilish. — O‘zbekiston davlat jahon tillari universiteti.
  3. Warner M. From the Beast to the Blonde: On Fairy Tales and Their Tellers. — L.: Vintage, 1995. — 201 p.
  4. Авазбердиева Н.К. Лингвокультурологические особенности женских образов в узбекских и французских народных сказках // Universum: филология и искусствоведение. — 2025. — № 10 (136).
  5. Ахмедова Д. Гендерные аспекты в узбекском фольклоре // Вестник филологических наук Узбекистана. — 2022. — № 4. — С. 63.
  6. Вежбицкая А. Язык. Культура. Познание. — Москва: Русский словарь, 1996. — 416 с.
  7. Веселовский А.Н. Историческая поэтика. — Москва: Лабиринт, 1989. — 312 с.
  8. Воробьёв В.В. Лингвокультурология: теория и методы. — СПб.: СПбГУ, 1997. — 156 с.
  9. Жумабоев М. Ўзбек халқ оғзаки ижоди тарихи. — Нукус: Қорақалпоқ, 2021. — 210 б.
  10. Каландаров Х. Ўзбек халқ эртакларида бадиий образ ва унинг лисоний ифодаси. — Тошкент: Фан, 2020. — 240 б.
  11. Пропп В.Я. Морфология сказки. — Москва: Академический проект, 1969. — 128 с.
  12. Юнг К.Г. Архетип и символ. — Москва: Ренессанс, 1995. — 144 с.