FRAKSIONAL (KASR TARTIBLI) DIFFERENSIAL TENGLAMALARNI MATERIALLARNING YOPISHQOQ-ELASTIKLIK (VISCOELASTICITY) VA RELAKSATSIYA JARAYONLARIGA TATBIQ ETISH

Sangirov A. T., Maxmanazarov S. T., Xolmurodov O. T. & Saydullayev A. X.


Annotatsiya

Ushbu maqolada materiallarning yopishqoq-elastiklik va relaksatsiya jarayonlarini modellashtirishda kasr tartibli differensial tenglamalarni qo‘llash masalalari ko‘rib chiqiladi. An’anaviy butun tartibli modellar ko‘pincha murakkab materiallarning xatti-harakatlarini to‘liq aks ettira olmaydi. Kasr tartibli differensial tenglamalar materiallarning xotira xususiyatlarini va uzoq muddatli ta’sirlarni hisobga olgan holda aniqroq va moslashuvchan yondashuvni ta’minlaydi. Tadqiqot ushbu tenglamalarning eksperimental ma’lumotlarga mos kelishini yaxshilash va real jarayonlarni samaraliroq tavsiflash imkoniyatlarini tahlil qiladi.


Adabiyotlar

  1. Xolmatov, A. A. (2023). Kasr tartibli differensial tenglamalar uchun chegaraviy masalalar va ularning yechish usullari. Falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi, O‘zbekiston Milliy Universiteti. – https://library.nuuz.uz/dissertations/
  2. Mamatqulov, M. M., Abdullaev, A. A., & Qodirov, M. E. (2022). Kasr tartibli differensial tenglamalar uchun chegaraviy masalalarning yechimlari. O‘zbekiston Matematika Jurnali, 2022(2), 34-48. – https://mathjournal.uz/archive/2022/2/
  3. Rajabov, M. N., & Ergashev, J. E. (2021). Yopishqoq-elastik materiallarning relaksatsiya jarayonlarini kasr tartibli differensial tenglamalar yordamida modellashtirish. Matematika va Mexanikaning Dolzarb Muammolari (Respublika ilmiy-amaliy konferensiya materiallari), Toshkent, 2021, 123-127. – https://conf.tdtu.uz/proceedings/2021/
  4. G‘ulomov, S. S., & Mirzayev, O. H. (2023). Kasr tartibli differensial tenglamalarni qo‘llash orqali polimer materiallarning mexanik xossalarini tahlil qilish. Toshkent Davlat Texnika Universiteti Ilmiy-texnika jurnali, 27(3), 89-95. – https://journals.tdtu.uz/technical/
  5. Isroilov, I. A. (2020). Kasr tartibli differensial tenglamalar nazariyasi asoslari. Toshkent: Fan nashriyoti. – https://fan-nashriyoti.uz/books/2020/
  6. Jo‘rayev, A. A., & Qurbonov, D. M. (2022). Kasr tartibli differensial tenglamalarning yopishqoq-elastiklik masalalariga tatbiqi. Samarqand Davlat Universiteti Ilmiy Axborotnomasi, 2022(4), 112-118. – https://scientific-bulletin.samdu.uz/archive/2022/4/
  7. Karimova, Z. N. (2024). Yopishqoq-elastiklik modellarida kasr tartibli operatorlarning qo‘llanilishi. Falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi, Toshkent Davlat Texnika Universiteti. – https://repository.tdtu.uz/dissertations/